Leerdoelen
•Je kunt de verschillen tussen de vormen van lang vreemd vermogen noemen, i.c. hypothecaire lening, gewone obligatielening, converteerbare obligatielening en onderhandse lening
•Je kunt het begrip marktefficiëntie uitleggen ten aanzien van de beurskoersen en de wijze waarop informatie in de koersen wordt verwerkt
•Je kunt de invloed van de netto contante waarde van nieuwe projecten op de marktwaarde van de organisatie analyseren
•Je kunt het koersverloop van obligaties in relatie tot veranderingen in marktrente analyseren
•Je kunt de voor- en nadelen van een converteerbare obligatielening vergelijken met die van een gewone obligatielening
•Je kunt het onderscheid tussen de nominale waarde, beurskoers, emissiekoers van een obligatie uitleggen
•Je kunt het agio en disagio berekenen
Belangrijke begrippen
Effectenbeurs
De effectenbeurs is de openbare kapitaalmarkt waar verschillende financiële instrumenten worden verhandeld. Dit omvat obligaties, aandelen en opties.
Vermogenstitels
Vermogenstitels zijn producten die betrekking hebben op vermogen, zoals aandelen en obligaties. Over het algemeen verwijst de term naar financiële producten die kapitaal genereren.
Beleggingsfonds
Een beleggingsfonds is een manier voor particulieren, verzekeraars of overheden om geld te beleggen. Het fonds spreidt de investeringen over verschillende activa, waardoor het risico wordt verminderd. Een beleggingsfonds biedt dus een indirecte manier om in aandelen en obligaties te investeren.
Beurskoers
De beurskoers is de prijs van effecten op de beurs, zoals de waarde van bedrijven die op de AEX genoteerd staan. Dit is belangrijk om te onderscheiden van de emissiekoers, die de prijs is waarvoor de aandelen of obligaties oorspronkelijk zijn uitgegeven.
Koersvolatiliteit
Koersvolatiliteit beschrijft de mate waarin de prijzen van effecten fluctueren. Bijvoorbeeld, cryptocurrencies zoals Bitcoin hebben vaak een hoge volatiliteit, terwijl stabiele aandelen minder fluctuatie vertonen.
Efficiëntiemarkthypothese
De efficiëntiemarkthypothese stelt dat alle publieke informatie en toekomstverwachtingen zijn verwerkt in de prijzen van effecten. Dit betekent dat als er nieuwe informatie beschikbaar komt, zoals betere winstverwachtingen voor een bedrijf, deze informatie onmiddellijk wordt weerspiegeld in de beurskoers.
Soorten langlopend vermogen
•Hypothecaire lening: een lening met onderpand, vaak gebruikt voor vastgoed.
•Onderhandse lening: een lening die is overeengekomen via onderhandeling.
•Obligatielening: dit is een lening opgesplitst in kleine stukken. Een bedrijf kan bijvoorbeeld € 3.000.000 lenen door het uitgeven van 3.000 obligaties van € 1.000.
•Converteerbare obligatie: dit is een obligatie die kan worden omgezet in aandelen van het bedrijf.
•Langlopende leaseverplichtingen: dit zijn verplichtingen van bedrijven om gedurende langere tijd huur of leasing betalingen te doen. Voor 2018 was het niet verplicht om lease verplichtingen op de balans te zetten. In plaats daarvan waren deze bedragen off balance, oftewel, ze stonden niet op de balans.
Koersbepalende factoren
De koers van effecten kan door verschillende factoren worden beïnvloed:
•Beursklimaat: positieve of negatieve trends op de beurs beïnvloeden de waardering van aandelen.
•Marktsentiment: de algemene stemming op de beurzen die vaak wordt beïnvloed door politieke gebeurtenissen.
•Marktinterest: stijgende rentes kunnen beurskoersen verlagen, omdat alternatieven zoals spaarrekeningen aantrekkelijker worden. Dalende rentes, daarentegen, maken sparen minder interessant waardoor de koersen stijgen.
•Bedrijfsnieuws: als een bedrijf positieve financiële verwachtingen heeft, zullen de koersen stijgen.
Obligaties
Een obligatie is een lening aan een bedrijf of overheid in ruil voor een jaarlijkse rente (coupon) en de terugbetaling van de hoofdsom aan het einde van de looptijd.
•Couponrente: de vaste rente die over de nominale waarde van de obligatie wordt uitgekeerd.
•Nominale waarde: het bedrag dat bij de uitgifte van de obligatie wordt vastgelegd.
Voordelen
•Een lager risico dan bijvoorbeeld aandelen
•Je krijgt een vaste rente
•Bij een faillissement van de onderneming heb je voorrang op de aandeelhouders om je geld terug te krijgen
Nadelen
•Mogelijk een lager rendement dan aandelen (rente is vast en onafhankelijk van bedrijfsresultaat)
•Meer risico dan een spaarrekening (kans bestaat dat je je geld niet terugkrijgt)
•Lange wachtlijsten
Koersbewegingen van obligaties
De koers van een obligatie kan fluctueren door veranderingen in de marktrente.
•Rente stijgt: de obligatiekoers daalt, omdat investeerders hogere rendementen willen.
•Rente daalt: de obligatiekoers stijgt, omdat de obligatie aantrekkelijker wordt in vergelijking met de nieuwe lagere marktrente.
Converteerbare obligaties
•Converteerbare obligaties zijn een type obligatie die het mogelijk maakt om de obligatie om te zetten in aandelen van hetzelfde bedrijf. Dit biedt voordelen zoals de mogelijkheid om te profiteren van stijgende aandelenkoersen.
•Typische voorwaarden:
•Conversieperiode: je kunt de obligatie omzetten in aandelen gedurende (een deel van) de looptijd van de obligatie.
•Conversieverhouding: hoeveel aandelen je voor 1 obligatie krijgt.
• Bijbetaling
Voordelen
•Kans op een hoog rendement en tegelijkertijd de zekerheid van een vaste rente op de obligatie
•Lager risico dan aandelen
•Je krijgt minimaal de nominale waarde van de obligatie terug (aan het einde van de looptijd)
•Als het aandeel sterk in waarde daalt, gebruik je de optie tot conversie niet
Nadelen
•Lagere rente dan een normale obligatie (omdat je een optie tot conversie erbij krijgt)
Agio op obligatie
Stel: obligatie nominale waarde € 5.000
Looptijd: 3 jaar
Couponrente: 5%
Marktrente: 3%
Emissiekoers = € 5.282,85
Agio = € 282,85
Het kan ook gebeuren dat de emissiekoers onder de nominale waarde is, omdat de couponrente lager is dan de marktrente. Dit wordt ook wel disagio genoemd.
