Adolf Hitler speelde een centrale rol in het veroorzaken van de Tweede Wereldoorlog, zowel door zijn diepgewortelde ideologieën en ambities als door een reeks agressieve acties.
Waarom Hitler de oorlog veroorzaakte:
Hitler en de nazi's streefden ernaar het Verdrag van Versailles, dat Duitsland na de Eerste Wereldoorlog zware beperkingen oplegde, ongedaan te maken. Ze beschouwden dit verdrag als een vernedering en wilden de Duitse trots herstellen. Een kernonderdeel van hun ideologie was het creëren van een 'Volksgemeinschaft', een gemeenschap waarin alleen 'echte' Duitsers hoorden, en het toeschrijven van veel problemen aan de Joden. Daarnaast streefde Hitler naar 'Lebensraum' (levensruimte) voor het Duitse volk in Oost-Europa, wat inhield dat hij grondgebied wilde veroveren en de Duitse invloed wilde uitbreiden. Deze agressieve buitenlandse politiek en expansionistische ideologie vormden de drijvende krachten achter zijn acties.
Op welke manieren Hitler de oorlog veroorzaakte:
-
Machtsgreep en uitschakelen van tegenstanders:
- Na de mislukte Bierkellerputsch in 1923 kwam Hitler via verkiezingen aan de macht, waarbij de nazipartij in 1932 de grootste werd. De economische problemen in Duitsland, zoals hoge herstelbetalingen en de bezetting van het Ruhrgebied, zorgden voor onvrede en openheid voor radicale ideeën.
- Na de Rijksdagbrand in 1933 beschuldigde Hitler de communisten en schakelde hij politieke tegenstanders uit. Met de Machtigingswet kreeg hij de bevoegdheid om vier jaar lang zonder het parlement te regeren.
- Na de dood van president Hindenburg in 1934 riep hij zichzelf uit tot 'Führer' en begon hij met de nazificatie van de samenleving, onder andere door naziorganisaties zoals de Hitlerjugend op te richten en concentratiekampen te gebruiken voor politieke tegenstanders.
-
Verwerping van het Verdrag van Versailles:
- Hitler begon systematisch de bepalingen van het Verdrag van Versailles te schenden. Hij voerde de dienstplicht opnieuw in en bouwde het Duitse leger, de marine en de luchtmacht (Luftwaffe) in hoog tempo op, ondanks de verboden van het verdrag.
- In 1936 stuurde hij troepen naar het gedemilitariseerde Rijnland, een directe schending van het verdrag.
-
Expansiepolitiek en 'Lebensraum':
- In 1938 annexeerde Duitsland Oostenrijk (de 'Anschluss'), wat een schending was van het verbod op eenwording tussen Duitsland en Oostenrijk.
- Hitler eiste het Sudetenland, een deel van Tsjecho-Slowakije met een grote Duitstalige bevolking. Tijdens de Conferentie van München gaven Groot-Brittannië en Frankrijk toe aan zijn eisen in de hoop een oorlog te voorkomen (appeasementpolitiek).
- Kort daarna, in 1939, bezette Duitsland de rest van Tsjecho-Slowakije, waarmee duidelijk werd dat Hitlers ambities verder gingen dan alleen het herenigen van Duitstalige gebieden.
-
Diplomatieke manoeuvres:
- In 1939 sloot Hitler een niet-aanvalsverdrag met de Sovjet-Unie, het Molotov-Ribbentroppact. Dit pact bevatte een geheime clausule over de verdeling van Polen en Oost-Europa, waardoor Duitsland een tweefrontenoorlog kon vermijden bij een invasie van Polen.
-
Inval in Polen (1 september 1939):
- De directe aanleiding voor de Tweede Wereldoorlog was de Duitse invasie van Polen. Hitler claimde dat Duitsland werd aangevallen door Polen, wat een voorwendsel was om het land binnen te vallen. Deze actie was de druppel die de emmer deed overlopen, waarna Groot-Brittannië en Frankrijk de oorlog aan Duitsland verklaarden.
Door deze opeenvolging van ideologisch gedreven en agressieve acties, het negeren van internationale verdragen en het nastreven van zijn expansionistische doelen, creëerde Adolf Hitler de omstandigheden die onvermijdelijk leidden tot het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog.
Geschiedenis