Hoe bereken je de massa met dichtheid en volume?

De relatie tussen massa, volume en dichtheid is een belangrijk concept in de natuurkunde en scheikunde. Dichtheid ($\rho$) is een stofeigenschap die aangeeft hoeveel massa ($m$) er in een bepaald volume ($V$) past. Je kunt het zien als hoe 'compact' een stof is: hoe dichter de moleculen van een stof op elkaar zitten, hoe hoger de dichtheid.

De basisformule die deze relatie beschrijft, is: $\rho = \frac{m}{V}$

Hierbij is:

• $\rho$ de dichtheid, vaak uitgedrukt in gram per kubieke centimeter (g/cm³) of kilogram per kubieke meter (kg/m³).
• $m$ de massa, vaak uitgedrukt in gram (g) of kilogram (kg).
• $V$ het volume, vaak uitgedrukt in kubieke centimeter (cm³) of kubieke meter (m³).

Uit deze basisformule kunnen ook de formules voor massa en volume worden afgeleid:

• Om de massa te berekenen, als je de dichtheid en het volume weet: $m = \rho \times V$
• Om het volume te berekenen, als je de massa en de dichtheid weet: $V = \frac{m}{\rho}$

Een belangrijke omrekening is dat 1 milliliter (ml) precies gelijk is aan 1 kubieke centimeter (cm³).

Voorbeelden:

1. Massa berekenen Stel je hebt een blok osmium met een dichtheid van 22,6 g/cm³ en een volume van 15,0 cm³. De massa van het blok osmium bereken je dan als volgt: $m = \rho \times V$ m = 22,6 \text{ g/cm³} \times 15,0 \text{ cm³} $m = 339 \text{ g}$ De massa van het blok osmium is dus 339 gram.

2. Volume berekenen Stel je hebt een blokje lithium met een dichtheid van 0,53 g/cm³ en een massa van 5 gram. Het volume van het blokje lithium bereken je dan als volgt: $V = \frac{m}{\rho}$ V = \frac{5 \text{ g}}{0,53 \text{ g/cm³}} V \approx 9,43 \text{ cm³} Het volume van het blokje lithium is dus ongeveer 9,43 kubieke centimeter.

Deze voorbeelden laten zien hoe massa, volume en dichtheid direct met elkaar verbonden zijn: als je twee van de drie grootheden kent, kun je de derde berekenen.