Hoe kan het principaal-agentdilemma leiden tot moreel wangedrag en averechtse selectie?

Het principaal-agentdilemma kan leiden tot moreel wangedrag en averechtse selectie door twee belangrijke factoren: asymmetrische informatie en tegengestelde belangen.

1. Moreel wangedrag (moral hazard): Dit treedt op nadat een overeenkomst is gesloten. De agent (bijvoorbeeld een werknemer) kan zich minder inspannen of minder voorzichtig zijn, omdat zijn belangen niet volledig overeenkomen met die van de principaal (de werkgever). De principaal kan het gedrag van de agent niet perfect observeren of controleren. Een voorbeeld hiervan is een werknemer die de kantjes eraf loopt, omdat de werkgever niet altijd kan zien hoe hard er gewerkt wordt. Dit vormt een risico voor de ondernemer.

2. Averechtse selectie (adverse selection): Dit probleem ontstaat vóórdat een overeenkomst wordt gesloten, door een informatieachterstand van de principaal. De principaal heeft niet alle relevante informatie over de agent. Een werkgever weet bijvoorbeeld niet alles over de motivatie of vaardigheden van een sollicitant voordat hij deze aanneemt. Hierdoor kan de werkgever onbedoeld de 'verkeerde' agent selecteren, oftewel iemand die minder geschikt is of niet goed zal presteren, omdat de sollicitant bepaalde negatieve eigenschappen niet zal delen.