Hoe bereken ik de gemiddelde reactiesnelheid uit een grafiek?

Om de gemiddelde reactiesnelheid uit een grafiek te berekenen, en om het type diagram te herkennen, volg je de volgende stappen:

1. Het verschil tussen een x,t-diagram en een v,t-diagram herkennen Je kunt het type diagram herkennen door naar de labels van de assen te kijken:

• Bij een x,t-diagram staat de plaats (x) op de verticale as en de tijd (t) op de horizontale as.
• Bij een v,t-diagram staat de snelheid (v) op de verticale as en de tijd (t) op de horizontale as.

In jouw specifieke geval, waarbij de y-as het volume in cm³ is en de x-as de tijd in 100 seconden, heb je te maken met een grafiek die de reactiesnelheid weergeeft, en niet met een x,t- of v,t-diagram.

2. De gemiddelde reactiesnelheid berekenen uit een volume-tijd grafiek Als je een grafiek hebt waarbij de y-as het volume (bijvoorbeeld in cm³) en de x-as de tijd (bijvoorbeeld in 100 seconden) weergeeft, en je moet de gemiddelde reactiesnelheid tussen twee punten berekenen, dan doe je dit als volgt:

De "afnemende stijging" in je grafiek betekent dat de reactiesnelheid afneemt naarmate de tijd vordert. Om de gemiddelde reactiesnelheid over een specifiek tijdsinterval te berekenen, deel je het verschil in volume ($\Delta V$) door het verschil in tijd ($\Delta t$) tussen die twee punten.

De formule hiervoor is: ${\text{Gemiddelde reactiesnelheid}} = \frac{\Delta V}{\Delta t}$

Hierbij geldt:

• $\Delta V$ is het verschil in volume tussen de twee punten ($V_2 - V_1$).
• $\Delta t$ is het verschil in tijd tussen de twee punten ($t_2 - t_1$).

Voorbeeld: Stel je hebt de volgende twee punten uit je grafiek:

• Punt 1: $t_1 = 200 \text{ seconden}$ (wat overeenkomt met $2 \times 100 \text{ seconden}$ op de x-as) en $V_1 = 10 \text{ cm}^3$.
• Punt 2: $t_2 = 400 \text{ seconden}$ (wat overeenkomt met $4 \times 100 \text{ seconden}$ op de x-as) en $V_2 = 18 \text{ cm}^3$.

1. Bereken $\Delta V$: $\Delta V = V_2 - V_1 = 18 \text{ cm}^3 - 10 \text{ cm}^3 = 8 \text{ cm}^3$.

2. Bereken $\Delta t$: $\Delta t = t_2 - t_1 = 400 \text{ seconden} - 200 \text{ seconden} = 200 \text{ seconden}$.

3. Bereken de gemiddelde reactiesnelheid: ${\text{Gemiddelde reactiesnelheid}} = \frac{8 \text{ cm}^3}{200 \text{ seconden}} = 0,04 \text{ cm}^3/\text{seconde}$.

De gemiddelde reactiesnelheid tussen deze twee punten is dus $0,04 \text{ cm}^3/\text{seconde}$. Dit betekent dat het volume van het gas gemiddeld met $0,04 \text{ cm}^3$ per seconde toenam in dat tijdsinterval. De "afnemende stijging" zou betekenen dat als je een later interval zou kiezen, de berekende gemiddelde reactiesnelheid lager zou zijn.