In deze samenvatting bespreken we het concept van gekoppelde overerving en hoe dit leidt tot minder variatie in nakomelingen. We kijken ook naar het opstellen van kruisingsschema's en de gevolgen van gekoppelde overerving, met een speciaal accent op het fenomeen van rashonden en hun levensduur.
Wat is gekoppelde overerving?
Gekoppelde overerving vindt plaats wanneer genen die de eigenschappen van een organisme bepalen, op hetzelfde chromosoom liggen. Dit betekent dat als een organisme een bepaald gen erft, het automatisch ook het gekoppelde gen zal erven.
Onafhankelijke versus gekoppelde overerving
Bij onafhankelijke overerving bevinden de genen zich op verschillende chromosomen. Dit biedt meer mogelijkheden voor variatie in de nakomelingen. Bijvoorbeeld:
•Driehoekige genen erven los van de ronde genen over.
Bij gekoppelde overerving zijn de genen aan elkaar gekoppeld en kunnen ze niet onafhankelijk van elkaar worden overgeërfd. Dit leidt tot minder variatie. Bijvoorbeeld:
•Als het rode driehoekje gekoppeld is aan het groene rondje, dan zullen deze twee altijd samen worden overgeërfd.
Het opstellen van een kruisingsschema
Laten we een voorbeeld bekijken om te zien hoe dit werkt. Stel je voor dat we twee heterozygote fruitvliegen hebben:
Zowel het mannetje als vrouwtje hebben een grijze huid (D) en hebben normale vleugels (E).
Beiden zijn heterozygoot, dus hun genotype is:
•Vrouwtje: D/d E/e
•Mannetje: D/d E/e
In dit geval zijn de genen voor kleur en vleugelvorming aan elkaar gekoppeld. De sperma- en eicellen van de ouders zijn als volgt:
•DE & de bij zowel eicellen als de spermacellen
Het kruisingsschema ziet er als volgt uit:
Je ziet in het kruisingsschema dat de kans dat een nakomeling de genotypes d/d en e/e heeft, 25% is.
