Leerdoelen
•Je kent de verschillende delen waaruit een plant bestaat.
•Je kent de verschillende delen waaruit een plantencel bestaat.
•Je kunt beschrijven hoe planten rechtop kunnen blijven staan.
•Je kent het verschil tussen kruidachtige planten en houtachtige planten.
•Je kunt het transport van water in de plant via twee soorten vaten beschrijven.
Onderdelen van een plant
Planten bestaan uit organen en elk orgaan heeft zijn eigen bouw en functie. Enkele voorbeelden van organen zijn:
•Wortels: nemen water en mineralen op uit de bodem
•Stengels: zorgen ervoor dat de plant rechtop blijft staan
•Bladeren: maken met behulp van zonlicht hun eigen voedingsstoffen (fotosynthese)
•Bloem: belangrijk voor de voortplanting
Plantencellen
De organen van de plant bestaan uit cellen. Plantencellen hebben ook hun eigen onderdelen, zoals:
•Celwand: geeft een extra stevige laag om de cel heen
•Celmembraan: het vliesje om het cytoplasma heen
•Cytoplasma: een vloeistof met opgeloste stoffen
•Celkern: regelt alle processen in de plant
•Vacuole: geeft stevigheid aan de cel, een soort blaasje met water in de cel
•Bladgroenkorrels: hierin vindt fotosynthese plaats
Stevigheid van planten
Planten kunnen rechtop blijven staan dankzij de twee typen planten: kruidachtige en houtachtige planten.
•Voorbeelden van kruidachtige planten zijn madeliefjes en tulpen. Deze planten hebben water nodig om stevig te blijven. Bij voldoende water hebben ze stevige vacuolen, en bij onvoldoende water hebben ze slappe vacuolen.
•Houtachtige planten zijn bijvoorbeeld bomen en struiken. De stam en takken bestaan uit houtcellen, die stevigheid geven aan de plant. Deze planten hebben geen water nodig voor hun stevigheid.
Transport van water in planten
Water en mineralen worden uit de bodem opgenomen door de wortels. In de wortels en stengels bevinden zich twee soorten vaten:
•Houtvaten: transporteren water en mineralen vanuit de wortels naar de hele plant
•Bastvaten: transporteren water met voedingsstoffen vanuit de bladeren naar de hele plant
Bastvaten zitten aan de buitenkant, terwijl houtvaten aan de binnenkant zitten.
