In de scheikunde, vooral wanneer je het hebt over mengsels zoals oplossingen, zijn er verschillende formules die je gebruikt om de samenstelling of concentratie van dat mengsel uit te drukken. Dit is belangrijk om te weten hoeveel van een bepaalde stof er in een mengsel zit.
De meest voorkomende formules die je in de scheikunde tegenkomt voor mengsels zijn:
-
Massaprocent (m/m%)
Dit geeft aan welk percentage van de totale massa van het mengsel bestaat uit een bepaalde stof.
Formule:
Massaprocent = (massa van de opgeloste stof / massa van het mengsel) * 100%
Voorbeeld: Als je 10 gram zout oplost in 90 gram water, dan is de totale massa van het mengsel 100 gram (10 g zout + 90 g water).
Massaprocent zout = (10 g / 100 g) * 100% = 10%
-
Volumeprocent (v/v%)
Dit geeft aan welk percentage van het totale volume van het mengsel bestaat uit een bepaalde stof. Dit wordt vaak gebruikt bij vloeistoffen en gassen.
Formule:
Volumeprocent = (volume van de opgeloste stof / volume van het mengsel) * 100%
-
Concentratie in mol per liter (molariteit)
Deze formule geeft aan hoeveel mol van een stof er per liter oplossing aanwezig is. Dit is een veelgebruikte maat in de scheikunde om de hoeveelheid opgeloste stof nauwkeurig aan te geven.
Formule:
Concentratie (mol/L) = aantal mol opgeloste stof / volume van de oplossing (in L)
-
Parts per million (ppm) en Parts per billion (ppb)
Deze eenheden worden gebruikt voor zeer verdunde mengsels, bijvoorbeeld om de aanwezigheid van kleine hoeveelheden verontreinigingen aan te geven.
- ppm betekent 'delen per miljoen'.
ppm = (massa van de opgeloste stof / massa van het mengsel) * 1.000.000
Of, als het om volume gaat:
ppm = (volume van de opgeloste stof / volume van het mengsel) * 1.000.000
- ppb betekent 'delen per miljard'.
ppb = (massa van de opgeloste stof / massa van het mengsel) * 1.000.000.000
Of, als het om volume gaat:
ppb = (volume van de opgeloste stof / volume van het mengsel) * 1.000.000.000
Deze formules helpen je om de samenstelling van mengsels kwantitatief te beschrijven.