Leerdoelen
•Je kunt uitleggen wat een tussenwerpsel is.
•Je kunt tussenwerpsels herkennen en benoemen.
Wat is een tussenwerpsel?
Tussenwerpsels hebben geen grammaticale functie en dat maakt ze bijzonder. Ze staan los van de rest van de zin en kunnen als zelfstandige uitroep bestaan. Je kunt ze dus weglaten zonder dat dat effect heeft op de grammaticale structuur van de zin.
Functies van tussenwerpsels
Tussenwerpsels kunnen verschillende functies hebben in een zin.
Communicatieve functie Ze geven aanwijzingen of hebben een sociale functie.
•Voorbeelden:
Foei (berispend), wel ja (instemmend), proost (toewensend), niet (vragend), goedemorgen (groetend) of laat maar (afremmend).
Emotionele functie Ze drukken gevoelens zoals vreugde, verdriet of boosheid uit.
• Voorbeelden:
Au (pijn), verdorie (frustratie), hoera (vreugde) of nou nou (verwondering).
Onomatopee: een bijzondere vorm van een tussenwerpsel
Een onomatopee is een vorm van een tussenwerpsel die klanken nabootst. Het zijn woorden die een geluid beschrijven door de klank zelf om te zetten in letters.
Voorbeelden: kukeleku (hanengeluid), dingdong (belgeluid), pfieuw (publieksgeluid), haha (lachgeluid), hatsjie (niesgeluid), miauw (kattengeluid).
Conclusie
In deze les heb je geleerd wat tussenwerpsels zijn en waarom ze zo bijzonder zijn. Je weet nu dat tussenwerpsels geen grammaticale functie hebben, zelfstandig kunnen voorkomen en zowel communicatieve als emotionele functies kunnen vervullen. Bovendien heb je geleerd dat onomatopeeën een speciale vorm van tussenwerpsels zijn die klanken nabootsen.
