Snelheid

Leerdoelen

•Je kunt uitleggen wat snelheid is.

•Je kunt snelheid uitrekenen met de formule.

•Je kunt de eenheden van snelheid omrekenen.

•Je kunt een gemiddelde snelheid uitrekenen.

Wat is snelheid?

Snelheid zegt hoeveel afstand iets aflegt in een bepaalde tijd. Ben je heel snel, dan leg je veel afstand af in weinig tijd. Denk aan een snelle hardloper die in korte tijd ver komt. Ben je heel langzaam, dan leg je weinig afstand af in veel tijd, zoals een schildpad die er lang over doet om een klein stukje af te leggen.

De grootheid snelheid wordt afgekort met de letter. Dezekomt van het Engelse woord 'velocity', wat snelheid betekent. Let op: de letter 's' wordt gebruikt voor afstand.

De eenheid van snelheid is meestal meter per seconde (afgekort m/s) of kilometer per uur (afgekort km/h).

Snelheid berekenen met een formule

Snelheid kun je berekenen met een formule. Deze formule is:

v=\frac{s}{t}v=\frac{s}{\placeholder{}}v=sv=s/v=s/

Hierin is:

•de snelheid, in meter per seconde (m/s) of kilometer per uur (km/h).

•de afstand, in meters (m) of kilometers (km).

•de tijd, in seconden (s) of uren (h).

Het is belangrijk dat de eenheden bij elkaar passen. Als je de snelheid in meter per seconde wilt uitrekenen, moet je de afstand in meters en de tijd in seconden invullen. Wil je de snelheid in kilometer per uur weten, dan gebruik je de afstand in kilometers en de tijd in uren.

Eenheden van snelheid omrekenen

Soms moet je eenheden van snelheid omrekenen. Bijvoorbeeld van kilometer per uur naar meter per seconde, of andersom.

•Om van kilometer per uur (km/h) naar meter per seconde (m/s) te gaan, deel je door 3,6.

•Om van meter per seconde (m/s) naar kilometer per uur (km/h) te gaan, vermenigvuldig je met 3,6.

Een handig ezelsbruggetje: "km/h" heeft meer letters dan "m/s". Ga je van veel letters naar weinig letters, dan wordt het getal kleiner, dus deel je door 3,6. Ga je van weinig letters naar veel letters, dan wordt het getal groter, dus vermenigvuldig je met 3,6.

Rekenvoorbeeld

Stel, je fietst naar de supermarkt. De supermarkt is 2,5 kilometer fietsen en je doet er 8 minuten over. Wat is je gemiddelde snelheid tijdens deze fietstocht?

•Gegeven:

•Afstandkm

•Tijdminuten

•Gevraagd: snelheid\left(v\right)in kilometer per uur (km/h).

•Oplossing:

•Controleer de eenheden: We willen de snelheid in km/h. De afstand is al in kilometers, maar de tijd is in minuten. Die moeten we omzetten naar uren.

•\frac{8}{60}=0{,}133\ldots\frac{8}{60}=0{,}133..\frac{8}{60}=0{,}133.\frac{8}{60}=0{,}133\frac{8}{60}=0133\frac{8}{60}=0,133\frac{8}{60}60minutenperuur=0,133\frac8660minutenperuur=0,133\frac{8}{\placeholder{}}60minutenperuur=0,133860minutenperuur=0,13360minutenperuur=0,133860minutenperuur=0,1338m60minutenperuur=0,1338mi60minutenperuur=0,1338min60minutenperuur=0,1338minu60minutenperuur=0,1338minut60minutenperuur=0,1338minute60minutenperuur=0,1338minuten60minutenperuur=0,133uur.

•Gebruik de formule:v=\frac{s}{t}v=\frac{s}{\placeholder{}}v=sv=s/

•Vul de waarden in:v=\frac{2{,}5}{0{,}133\ldots}v=\frac{2{,}5}{0{,}133..}v=\frac{2{,}5}{0{,}133.}v=\frac{2{,}5}{0{,}133}v=\frac{2{,}5}{0{,}133}km/0,133uurv=\frac{2{,}5}{0{,}13}km/0,133uurv=\frac{2{,}5}{0{,}1}km/0,133uurv=\frac{2{,}5}{0{,}}km/0,133uurv=\frac{2{,}5}{0}km/0,133uurv=\frac{2{,}5}{\placeholder{}}km/0,133uurv=2{,}5km/0,133uurv=25km/0,133uur

•Reken uit:v=18{,}75v=18{,}7v=18{,}v=18{,}8v18{,}8v\thickapprox18{,}8v\thickapprox18{,}v\thickapprox18{,}7v\thickapprox187km/h

Je gemiddelde snelheid tijdens de fietstocht was 18,75 kilometer per uur. Als de vraag specifiek om m/s had gevraagd, dan hadden we aan het einde nog de uitkomst moeten delen door 3,6.

Gemiddelde snelheid

Soms beweeg je niet met een constante snelheid. Aan het begin van een sprint ben je bijvoorbeeld langzamer dan halverwege. Om dan toch te kunnen praten over de snelheid van de hele beweging, gebruiken we de gemiddelde snelheid.

De formule om de gemiddelde snelheid te berekenen als je de begin- en eindsnelheid weet, is:

Hierin is:

•de gemiddelde snelheid (m/s of km/h).

•de eindsnelheid (m/s of km/h).

•de beginsnelheid (m/s of km/h).

Zorg ervoor dat de beginsnelheid en eindsnelheid in dezelfde eenheid staan (bijvoorbeeld allebei in m/s of allebei in km/h).

Rekenvoorbeeld

Tijdens een 100-metersprint is je beginsnelheid 4 meter per seconde en je eindsnelheid 9 meter per seconde. Wat is je gemiddelde snelheid tijdens deze wedstrijd?

•Gegeven:

•Beginsnelheidm/s

•Eindsnelheid(v_{e})=9(v_{e}eind)=9m/s

•Gevraagd: gemiddelde snelheid\left(v_{gem}\right)\left(v_{ge}\right)\left(v_{g}\right)\left(v\right)\left(vg\right)\left(vge\right)\left(vgem\right)(vgem\left|(vgem\right.\left|(vgem\right|\left|vgem\right|.

•Oplossing:

•Controleer de eenheden: Beide snelheden zijn al in meter per seconde, dus dat is goed.

•Gebruik de formule:v_{gem}=\frac{v_{e} + v_{b}} {2}

•Vul de waarden in:v_{gem}=\frac{9+4}{2}v_{gem}=\frac{9+}{2}v_{gem}=\frac92v_{gem}=\frac{}{2}v_{gem}=\frac{v}{2}v_{gem}=\frac{v_{}}{2}v_{gem}=\frac{v_{e}}{2}v_{gem}=\frac{v_{e}+}{2}v_{gem}=\frac{v_{e}+v}{2}v_{gem}=\frac{v_{e}+v_{}}{2}v_{gem}=\frac{v_{e} + v_{b}} {2}

•Reken uit:v_{gem}=\frac{13}{2}=6{,}5v_{gem}=\frac{13}{2}=6{,}v_{gem}=\frac{13}{2}=6v_{gem}=\frac{13}{2}=v_{gem}=\frac{13}{2}v_{gem}=\frac12v_{gem}=\frac{12}{2}v_{gem}=\frac12v_{gem}=\frac{}{2}v_{gem}=\frac92v_{gem}=\frac{9+}{2}v_{gem}=\frac{9+4}{2}m/s

De gemiddelde snelheid tijdens de 100 meter sprint was 6,5 meter per seconde.