In deze video gaat het over "horigen" en "hofstelsels". Leg uit wat een horige is.
Terug naar de landbouwsamenlevingen
De Agrarische samenleving van de middeleeuwen was het resultaat van het uiteenvallen van het West-Romeinse Rijk, waarin de stedelijke cultuur, markten en handel met geld aanwezig waren. Als je denkt aan deze periode, oftewel het tijdwerk van monniken en ridders, gaat je gedachte waarschijnlijk terug naar de tijd waarin het Romeinse Rijk steden kende en er volop werd gehandeld.
Na het uiteenvallen van het rijk verloren de boeren hun bescherming, dus gingen ze op zoek naar bescherming bij de rijke boeren (domeinheer) van het gebied. In ruil voor bescherming werd hun grond door de domeinheer geclaimd - een belangrijk kenmerk van de middeleeuwse dagelijkse gang van zaken.
Het leven op het domein
Het dagelijkse leven op het domein was duidelijk anders dan in de voorgaande Romeinse tijd. Op het domein werd alles zelfgemaakt, van voedsel tot kleding. Als mensen spullen van anderen nodig hadden, deden ze aan ruilhandel, want er was geen geld meer.
De structuur van een domein
Een domein, onderverdeeld in vroonland, hoeveland en woeste gronden, schildert een duidelijk beeld van de sociale en economische structuur van de middeleeuwse samenleving. Het vroonland bestond uit de grond die eigendom was van de domeinheer, het hoeveland bestond uit grond die werd bewerkt door de boeren, en de woeste gronden bestonden uit bossen, rivieren en moerassen.
Verdeling van taken onder de boeren
De boeren, in deze context ook wel horigen genoemd, waren verantwoordelijk voor het werken op het veld en moesten een deel van hun oogst afstaan aan hun domeinheer, in ruil voor diens bescherming. Deze sociale hiërarchie zag er dus als volgt uit: de heer bovenaan, gevolgd door de horegin en ten slotte de lijfeigenen - de zogenaamde 'slaven' van de middeleeuwse tijd.
Op deze manier functioneerde het hofstelsel, een economisch systeem dat werd gekenmerkt door bescherming in ruil voor diensten.
