Leerdoelen
•Je kunt een paar hart- en vaatziekten benoemen.
•Je kunt het ziektebeeld bij deze ziekten omschrijven.
•Je kunt vertellen hoe deze ziekten ontstaan.
•Je kunt uitleggen hoe je deze ziekten kan voorkomen.
Hart- en vaatziekten
Hart- en vaatziekten zijn een verzameling van alle ziekten die te maken hebben met het hart en de bloedvaten. Enkele voorbeelden zijn slagaderverkalking, een hartinfarct, een hartstilstand, hartfalen en een beroerte.
Slagaderverkalking
Het ziektebeeld bij slagaderverkalking houdt in dat de wand van slagaders steeds dikker wordt door verkalking, wat tot vernauwing van het bloedvat kan leiden. Deze vernauwing kan problemen geven met de doorbloeding van cellen, weefsels en organen en kan de oorzaak zijn voor andere ziektes, zoals een hartaanval of een beroerte.
Roken, hoge bloeddruk, hoog cholesterolgehalte, diabetes en overgewicht zijn belangrijke oorzaken van slagaderverkalking. Symptomen kunnen onder andere een drukkende pijn op de borst zijn, die kan uitstralen naar je kaak en naar je linkerarm, meer zweten, misselijkheid en pijn in de benen.
Hartinfarct
Bij een hartinfarct, beter bekend als een hartaanval, is een bloedvat van het hart plotseling afgesloten, bijvoorbeeld door een bloedstolsel.
Dit zorgt ervoor dat de hartspier te weinig zuurstof krijgt en beschadigd raakt. De oorzaken hiervan zijn meestal een vernauwing of een verstopping van de kransaders en kransslagaders. Symptomen zijn onder andere pijn of een drukkend gevoel op de borst, een angstig gevoel, moeite met ademhalen, zweten, misselijkheid, overgeven en pijn of minder gevoel in de linkerarm.
Hartstilstand
Bij een hartstilstand stopt het hart volledig met kloppen, waardoor de circulatie van bloed stopt en organen geen zuurstof en voedingsstoffen meer krijgen. Oorzaken hiervan kunnen een hartinfarct of andere hartziekten zijn.
De symptomen van een hartstilstand zijn bewusteloosheid en geen hartslag. Bij een hartstilstand is reanimatie vaak nodig, en het is cruciaal om direct 112 te bellen.
Hartfalen
Bij hartfalen werkt het hart niet meer goed, waardoor het bloed minder goed wordt weggepompt door het lichaam. Dit is een chronische aandoening, wat betekent dat deze ziekte niet te genezen is.
Oorzaken kunnen een hartinfarct, een hoge bloeddruk, een hartritmestoornis of een hartspierziekte zijn. Symptomen bij hartfalen zijn vaak heel vermoeid zijn, koude handen en voeten hebben, een kriebelhoest, duizeligheid en hartkloppingen.
Beroerte
Een beroerte is ook een vorm van een hart- en vaatziekte, waarbij een bloedvat in de hersenen is afgesloten of kapot.
Hierdoor krijgen de hersenen onvoldoende voedingsstoffen en zuurstof, waardoor delen van de hersenen beschadigd kunnen raken of zelfs afsterven. Oorzaken van een beroerte kunnen zijn een hersenbloeding, een herseninfarct, een hoge bloeddruk of diabetes. Symptomen zijn onder andere een scheve mond, moeite met praten, minder goed zien en minder gevoel in het gezicht, arm of been. Ook hier geldt: bel bij een vermoeden altijd 112.
Hoe voorkom je hart- en vaatziekten?
Je kan de kans op hart- en vaatziekten verkleinen door aanpassingen in je levensstijl, zoals niet roken, voldoende bewegen, gezond eten, geen alcohol drinken, afvallen als je te zwaar bent, letten op je bloeddruk, en zorgen voor voldoende ontspanning en weinig stress.
