In Nederland zijn verschillende jongerenculturen opgekomen, vaak als reactie op maatschappelijke ontwikkelingen en de tijdsgeest. Deze culturen hadden elk hun eigen kenmerken en volgden elkaar chronologisch op.
Hier is een overzicht van de kenmerken en de chronologische volgorde van de nozems, provo's, hippies en punkers:
-
De Nozems
- Periode: Halverwege de jaren '60.
- Kenmerken: De nozems waren een van de eerste uitgesproken jongerenculturen in Nederland. Ze kwamen op door de babyboom, waardoor er meer jongeren waren die langer onderwijs volgden, meer geld en meer vrije tijd hadden. Ze ontwikkelden een eigen kleding- en muzieksmaak en werden mondiger. Ze waren sterk geïnspireerd door de Amerikaanse Rock & Roll, zoals die van Elvis Presley. Nozems waren vaak jongens gekleed in leren jacks, die op scooters of motors reden en luisterden naar rock 'n roll. Ze zetten zich af tegen de gevestigde orde.
-
De Provo's
- Periode: Kwamen op in 1965, vaak na de nozems, en waren een typisch Nederlandse beweging.
- Kenmerken: De provo's stonden bekend als anti-consumptiemaatschappij en waren erg anti-autoriteit, gericht tegen het gezag. Hun naam is afgeleid van 'provoceren', en ze zochten dan ook vaak de confrontatie op of probeerden de politie te provoceren. De provo's streden vooral voor verbetering van het milieu en kwamen met vernieuwende ideeën, zoals het bekende witte fietsenplan.
-
De Hippies
- Periode: Kwamen ook op in de jaren '60, vaak rond dezelfde tijd als de provo's.
- Kenmerken: Net als de provo's waren ze anti-consumptiemaatschappij en stonden ze kritisch tegenover het gezag. Ze werden geïnspireerd vanuit Amerika, met name door de Amerikaanse vredesbeweging. De hippies verzetten zich voornamelijk tegen geweld in de wereld. In Amerika was dit vooral tegen de Vietnamoorlog, en in Nederland zag je dit terug in verzet tegen bijvoorbeeld de wapenwedloop tijdens de Koude Oorlog. Ze stonden voor vrede, liefde en vrijheid.
-
De Punkers
- Periode: Vanaf de jaren '80 (tussen 1978 en 2020).
- Kenmerken: De punkers waren een protestbeweging die zich afzette tegen de gevestigde orde, het kapitalisme en de consumptiemaatschappij. Ze hadden weinig vertrouwen in de toekomst ('No future'). Je herkende ze vaak aan hun opvallende haardracht, zoals gekleurd haar of een hanenkam.
Deze jongerenculturen weerspiegelden vaak de tijdsgeest en de zorgen of idealen van jongeren in die specifieke periodes.