Prikkels zijn invloeden die een organisme aanzetten tot een reactie. Ze kunnen van buitenaf komen (uitwendig) of van binnenuit (inwendig).
-
Uitwendige prikkels zijn invloeden uit de omgeving van een dier. Dit zijn dingen die een dier waarneemt met zijn zintuigen, zoals:
- Zien: Een hond ziet een eend.
- Horen: Een vogel hoort een roofdier.
- Ruiken: Een dier ruikt voedsel.
- Voelen: Een dier voelt de temperatuur veranderen of een aanraking.
Deze prikkels komen dus van buiten het lichaam.
-
Inwendige prikkels zijn invloeden die van binnenuit het lichaam van een dier komen. Voorbeelden hiervan zijn:
- Honger of dorst: Een dier voelt de behoefte om te eten of te drinken.
- Pijn: Een dier ervaart een onaangenaam gevoel.
- Hormonen: Stoffen in het lichaam die gedrag beïnvloeden, zoals de drang om te paren.
- Emoties of stemmingen: Zoals angst of speelsheid.
Hoe beïnvloeden ze het gedrag van dieren?
Zowel uitwendige als inwendige prikkels zijn cruciaal voor het gedrag van dieren. Vaak werken ze samen:
- Uitwendige prikkel leidt tot gedrag: Een hond ziet een bal (uitwendige prikkel) en rent erachteraan (gedrag).
- Inwendige prikkel leidt tot gedrag: Een dier heeft honger (inwendige prikkel) en gaat op zoek naar voedsel (gedrag).
- Combinatie van prikkels: Een hond ziet een eend (uitwendige prikkel) en heeft tegelijkertijd een jachtinstinct (inwendige prikkel). Dit leidt ertoe dat de hond achter de eend aanrent. Het gedrag is dus een reactie op één of meerdere prikkels, waardoor het dier zich aanpast aan zijn omgeving of aan zijn interne behoeften.
Biologie