Wat is meiose?

Meiose is een speciale vorm van celdeling die zorgt voor de aanmaak van geslachtscellen, zoals eicellen bij vrouwen en zaadcellen bij mannen. Het bijzondere aan meiose is dat het aantal chromosomen wordt gehalveerd. Normale lichaamscellen hebben 46 chromosomen, maar na meiose hebben de geslachtscellen er nog maar 23. Dit is superbelangrijk, want als een zaadcel en een eicel samensmelten bij bevruchting, komen die 23 chromosomen van elk weer samen tot 46 chromosomen in de nieuwe cel. Zo blijft het juiste aantal chromosomen per soort altijd gelijk.

Meiose bestaat uit twee hoofddelen: meiose 1 en meiose 2.

1. Meiose 1 (de reductiedeling): Hierbij gaan de paren van chromosomen uit elkaar. Het aantal chromosomen wordt gehalveerd. Dus van 46 chromosomen ontstaan cellen met 23 chromosomen, waarbij elk chromosoom nog wel uit twee chromatiden bestaat. Bij meisjes wordt deze fase pas afgerond vanaf de puberteit.
2. Meiose 2: In deze fase gaan de twee chromatiden van elk chromosoom uit elkaar. Dit lijkt op een normale celdeling (mitose), maar dan met de gehalveerde set chromosomen. Bij meisjes wordt meiose 2 pas afgerond op het moment van bevruchting, wanneer een zaadcel de eicel binnendringt.

Tijdens dit proces, vooral bij de vorming van eicellen, worden er ook 'polaire lichaampjes' gevormd. Dit zijn kleine celletjes die de overtollige chromosomen of chromatiden afvoeren, zodat er uiteindelijk één grote, kwalitatieve eicel overblijft.

Een ander groot voordeel van meiose en geslachtelijke voortplanting is dat er variatie ontstaat door recombinatie. Dit kan de overlevingskans van een soort in een veranderende omgeving vergroten.