Hoe koelt magma af?

Question

Ik vraag me af hoe magma afkoelt. Koelt het alleen af als het aan de oppervlakte komt en lava wordt, of kan het ook ondergronds afkoelen zonder de oppervlakte te bereiken? En als het ondergronds afkoelt, welk soort gesteente ontstaat er dan, zoals basalt of graniet, en wat is precies het verschil in hun ontstaan?

JoJoschool · Accepted Answer

Magma koelt op twee manieren af:

1.  **Aan de oppervlakte:** Zodra magma aan de oppervlakte komt, wordt het lava. Deze lava koelt vervolgens af en stolt tot gesteente. Soms kan deze afgekoelde lava de uitgang van een vulkaan verstoppen, wat kan leiden tot een explosieve eruptie als de druk te hoog wordt.
2.  **Ondergronds:** Magma kan ook afkoelen zonder de oppervlakte te bereiken. Dit gebeurt bij 'intrusies', waarbij magma dicht bij de oppervlakte komt, maar niet uitbarst. Het koelt dan ondergronds af en stolt daar tot gesteente.

De gesteenten die ontstaan door het afkoelen van magma of lava worden stollingsgesteenten genoemd. Er is een belangrijk verschil in waar ze stollen:

*   **Dieptegesteente:** Dit ontstaat wanneer magma ondergronds afkoelt en stolt. Basalt is een voorbeeld van een dieptegesteente dat ontstaat uit magma in de aardkorst.
*   **Uitvloeiingsgesteente (of vulkanisch gesteente):** Dit ontstaat wanneer lava aan het oppervlak is gekomen na een uitbarsting en daar afkoelt en stolt. Graniet is een voorbeeld van een uitvloeiingsgesteente.

Het belangrijkste verschil tussen bijvoorbeeld basalt (als dieptegesteente) en graniet (als uitvloeiingsgesteente) is dus de locatie waar het stollingsproces plaatsvindt: ondergronds voor dieptegesteenten en aan het aardoppervlak voor uitvloeiingsgesteenten.

Hoe koelt magma af?

Hoe koelt magma af?

Antwoord van Ainstein

Gerelateerd materiaal

Gesteenten en gesteentekringloop

Vulkanisme en subductie