Om te bepalen of een reactie, zoals CO+H2O→CO2+H2, endotherm of exotherm is, kijk je naar het energie-effect van de reactie. Dit doe je door de vormingswarmten van de beginstoffen en de reactieproducten met elkaar te vergelijken.
De algemene formule die je hiervoor gebruikt, is:
ΔE=VwRP−VwBS
Hierin staat:
- ΔE voor het energie-effect (ook wel reactie-energie of reactiewarmte genoemd).
- VwRP voor de som van de vormingswarmten van de reactieproducten (de stoffen rechts van de pijl).
- VwBS voor de som van de vormingswarmten van de beginstoffen (de stoffen links van de pijl).
De vormingswarmten van de verschillende stoffen kun je vinden in Binas tabel 57A (voor anorganische stoffen) en 57B (voor organische stoffen).
Hoe interpreteer je de uitkomst?
- Als de uitkomst van ΔE negatief is (kleiner dan nul), dan is de reactie exotherm. Dit betekent dat er energie vrijkomt tijdens de reactie.
- Is de uitkomst van ΔE positief (groter dan nul), dan is de reactie endotherm. Dit betekent dat er energie wordt opgenomen tijdens de reactie.
De aanwezigheid van een katalysator en de specifieke temperaturen (430 graden Celsius of 240 graden Celsius) en hoge druk beïnvloeden de reactiesnelheid en de ligging van het evenwicht, maar niet of de reactie in principe endotherm of exotherm is. Dat wordt bepaald door het energieverschil tussen de beginstoffen en de reactieproducten.
Scheikunde