Het centrale zenuwstelsel

Publiek

Woorden in deze lijst (28)

Origineel

Centrale zenuwstelsel (CZS): Bestaat uit de neuronen van de hersenen en het ruggenmerg met hun ondersteunende gliacellen.
Perifere zenuwstelsel: Bestaat uit de zenuwen die het centrale zenuwstelsel met de organen en weefsels verbinden.
Grijze stof: Deel van het zenuwstelsel waarin de cellichamen van miljarden neuronen liggen.
Witte stof: Deel van het zenuwstelsel dat bestaat uit de uitlopers van neuronen met daaromheen een isolerend omhulsel van myeline.
Myeline: Vettig, isolerend omhulsel om de uitlopers van neuronen.
Bloed-hersenbarrière: Barrière gevormd door endotheelcellen en astrocyten die de hersencellen beschermt door selectief stoffen door te laten.
Tight junctions: Eiwitverbindingen die de endotheelcellen van de haarvaten in de hersenen strak met elkaar verbinden om de bloed-hersenbarrière te vormen.
Astrocyten: Speciale gliacellen waarvan de uitlopers een ring rond de haarvaten in de hersenen vormen en de bloed-hersenbarrière ondersteunen.
Grote hersenen: Deel van de hersenen dat informatie uit de omgeving ordent en verwerkt en waar processen als logisch redeneren, wil, bewustzijn en geheugen plaatsvinden.
Hersenbalk: Verbinding tussen de twee helften van de grote hersenen.
Hersenschors: Het grijze deel aan de buitenzijde van de grote hersenen waarin zich verschillende centra bevinden.
Beloningscentrum: Groep neuronen in de grote hersenen betrokken bij positieve emoties die gedrag beloont met een positief gevoel.
Primaire centra: Gebieden in de hersenschors waar bewustwording van zintuiglijke impulsen plaatsvindt.
Secundaire centra: Gebieden in de hersenschors waar herkenning van waargenomen zintuiglijke impulsen plaatsvindt.
Motorprogramma's: Opgeslagen informatie in de secundaire motorische schors over de coördinatie van complexe handelingen.
Thalamus: Hersendeel dat selecteert welke impulsen uit de zintuigen naar de hersenschors gaan.
Hypothalamus: Hersendeel betrokken bij de homeostase en het regelen van lichaamswaarden zoals temperatuur en bloeddruk.
Kleine hersenen: Deel van de hersenen dat bewegingen coördineert door impulsen uit zintuigen en de grote hersenen te koppelen.
Hersenstam: Verbinding tussen de grote en kleine hersenen en het ruggenmerg, bevattende centra voor vitale functies zoals ademhaling en hartslag.
Zwervende zenuw: De twaalfde hersenzenuw die verbinding maakt met inwendige organen zoals het hart, de longen en verteringsklieren.
Ruggenmerg: Deel van het centrale zenuwstelsel dat de hersenen verbindt met het perifere zenuwstelsel en beschermd wordt door de wervelkolom.
Spinaal ganglion: Verdikking aan de rugzijde vlak voor het ruggenmerg waarin de cellichamen van sensorische neuronen bij elkaar liggen.
Grensstrengen: Zenuwbanen met ganglia aan beide zijden buiten het ruggenmerg die impulsen naar spieren in organen geleiden.
Ganglia: Zenuwknopen die buiten het centrale zenuwstelsel liggen, zoals in de grensstrengen.
Reflex: Een reactie op een prikkel zonder of voordat het leidt tot bewustwording.
Reflexboog: De korte weg die impulsen bij een reflex afleggen van zintuigcellen via neuronen naar spier- of kliercellen.
Aangeboren reflexen: Reflexen die vanaf de geboorte aanwezig zijn, zoals de hoestreflex.
Aangeleerde reflexen: Handelingen die door oefening zijn opgeslagen in motorprogramma's en als een reflex worden uitgevoerd.