De Opstand

Publiek

Woorden in deze lijst (21)

Origineel

Beeldenstorm: De reeks vernielingen in katholieke kerken door protestanten die in 1566 in de Nederlanden plaatsvonden.
Uniformering: Het streven van een vorst om in het hele land dezelfde wetten en regels te laten gelden.
Geheime Raad: Bestuursraad bestaande uit juristen die nieuwe wetten en regels opstelden.
Raad van Financiën: Bestuursraad waarin edelen en juristen belastingmaatregelen voorbereidden.
Raad van State: Bestuursraad waarin edelen en juristen politieke adviezen gaven.
Staten-Generaal: Vergadering die bestaat uit vertegenwoordigers van de Gewestelijke Staten.
Gewestelijke Staten: Vergadering die bestaat uit vertegenwoordigers van adel, steden en geestelijkheid uit een gewest.
Bloedplakkaat: Wet van Karel V uit 1550 waarin de doodstraf werd vastgesteld voor protestanten en degenen die hen hielpen.
Landvoogd: Plaatsvervanger van de landsheer.
Stadhouder: Plaatsvervanger van de landsheer in een gewest met een bestuurlijke en militaire taak.
Smeekschrift: Verzoek van de edelen aan de landvoogdes in 1566 om de vervolgingen van protestanten te matigen en de Staten-Generaal bijeen te roepen.
Geuzen: Eretitel van de Nederlandse opstandelingen, afgeleid van het Franse woord voor bedelaars.
Hagenpreek: Verboden preek van een protestantse predikant, gehouden in de open lucht op een locatie buiten de stad.
Raad van Beroerten: Een door de hertog van Alva opgerichte rechtbank om beeldenstormers en andere opstandelingen te straffen.
Tiende Penning: Een voorgestelde belasting van tien procent op de verkoop van goederen om de Spaanse legermacht te kunnen betalen.
Pacificatie van Gent: Verdrag uit 1576 waarin alle Nederlandse gewesten afspraken gezamenlijk de Spaanse soldaten te verdrijven en godsdienstvrede te sluiten.
Unie van Atrecht: Verbond uit 1579 waarin een aantal zuidelijke gewesten besloot trouw te blijven aan de Spaanse koning.
Unie van Utrecht: Verbond uit 1579 waarin zeven noordelijke gewesten afspraken zich gezamenlijk te blijven verzetten tegen de Spaanse koning.
Rijksban: Het rechteloos maken van een persoon door de keizer van het Heilige Roomse Rijk.
Plakkaat van Verlatinghe: Document uit 1581 waarin de noordelijke gewesten verklaarden dat zij Filips II niet langer als hun vorst erkenden.
Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden: De onafhankelijke staat die in 1588 ontstond nadat de opstandige gewesten besloten het bestuur zelf te regelen.