Functies van tekstgedeelten

Publiek

Woorden in deze lijst (45)

Origineel

Aanbeveling(advies): De schrijver geeft, meestal aan het eind van zijn artikel, een goede raad of goed advies.
Aanleiding: De schrijver geeft aan welke gebeurtenissen hem ertoe gebracht heeft zijn tekst te schrijven. Of: de schrijver geeft aan welke gebeurtenissen anderen ertoe brachten bepaalde dingen te doen.
Afweging: De schrijver weegt voor- en nadelen of mogelijke oplossingen tegen elkaar af en maakt zo een keuze.
Anekdote: De schrijver vertelt een kort, kenmerkend of grappig verhaaltje, vaak ter inleiding van een probleem of verschijnsel.
Argument: De schrijver geeft aan waarom hij iets vindt. Synoniem: reden.
Argumentatie: De schrijver geeft meerdere argumenten voor bepaalde opvattingen. Synoniem: redenering/redenatie.
Beantwoording: De schrijver geeft antwoord op vragen. Dat kunnen vragen van een ander zijn of van de schrijver zelf. Synoniem: antwoord.
Begripsomschrijving: De schrijver probeert een zo nauwkeurig mogelijke beschrijving van een bepaald begrip te geven. Synoniem: definitie.
Beoordeling: Een positief of negatief oordeel over een mening of een gebeurtenis.
Bewering: Een uitspraak die de schrijver met argumenten moet onderbouwen. Synoniemen: mening, stelling.
Bewijs(voering): De schrijver probeert met feiten (uit onderzoek) de juistheid van een bepaalde stelling of theorie aan te tonen.
Conclusie: De schrijver komt op grond van het voorafgaande (argumenten of gegevens) tot een gevolgtrekking. Synoniem: gevolgtrekking.
Constatering: De schrijver stelt iets vast, merkt iets op. Synoniem: vaststelling.
Definitie: De schrijver probeert een zo nauwkeurig mogelijke omschrijving van een bepaalde term te geven. Synoniem: begripsomschrijving.
Doelstelling: De schrijver geeft aan wat hij met zijn tekst wil bereiken.
Gevolgen: De schrijver beschrijft de gevolgen die door een bepaalde maatregel of een bepaald verschijnsel zijn veroorzaakt.
Hypothese: Een voorlopige stelling (of veronderstelling) die de schrijver in de rest van zijn tekst probeert te bewijzen.
Karakterisering: De schrijver geeft de voornaamste kenmerken van een verschijnsel.
Nuancering: De schrijver zwakt een bewering of een standpunt (iets) af door te laten zien dat er ook andere gezichtspunten mogelijk zijn. Verwant met: relativering.
Ontkenning: Een ontkenning volgt altijd op een bewering, meestal een uitspraak van een ander. De schrijver geeft de bewering weer en maakt dan duidelijk dat deze niet op waarheid berust.
Ontkrachting: De schrijver ontkracht een bewering of argumentatie. Zie ook: weerlegging en tegenargument.
Oorzaak: Een oorzaak geeft aan waardoor iets is ontstaan, waardoor iets is geworden zoals het is. Let op het verschil met de reden: bij een reden gaat het om wat een mens zelf wil of doet.
Oplossing: Een oplossing volgt altijd na het schetsen van een probleem.
Oproep: De schrijver vraagt, meestal aan het eind van zijn tekst, de lezers iets te doen.
Opsomming: De schrijver geeft een reeks van meningen, voorbeelden, argumenten, verklaringen of verschijnselen.
Probleemstelling: De schrijver geeft duidelijk aan over welk probleem zijn tekst gaat.
Relativering: Afzwakking. De schrijver laat bijvoorbeeld zien dat er ook een andere kant aan een verschijnsel zit. Synoniem: nuancering.
Samenvatting: Aan het eind van een tekst of een tekstgedeelte vind je een samenvatting. De schrijver probeert in enkele zinnen de kern weer te geven.
Stelling: Een bewering die de schrijver met argumenten moet onderbouwen. Synoniem: bewering, mening, standpunt.
Tegenargument: De schrijver doet een uitspraak waarmee hij een standpunt ontkracht. Zie ook: ontkrachting en weerlegging.
Tegenstelling: De schrijver geeft aan dat een feit of bewering staat tegenover een ander feit of een andere bewering.
Tegenwerping: De schrijver maakt bezwaar of heeft bedenkingen tegen een eerdere bewering of argumentatie (van een ander).
Theorie: De schrijver geeft een algemene beschrijving waarmee hij een bepaald feit of verschijnsel verklaart of voorspelt. Antoniem: praktijk.
Toekomstverwachting: De schrijver geeft zijn kijk op een mogelijke ontwikkeling.
Toelichting: De schrijver geeft voorbeelden of nadere uitleg om zijn opvattingen te verduidelijken. Het gaat erom dat de lezer iets begrijpt.
Toepassing: Na een bepaalde theorie volgt de toepassing of de praktische uitvoering ervan.
Uitwerking: In een uitwerking wordt een algemene stelling of theorie nader toegelicht of uitgelegd. De schrijver geeft bijvoorbeeld meer voorbeelden of meer gevolgen.
Verklaring: De schrijver legt uit hoe een bepaald verschijnsel is ontstaan.
Vermoeden: De schrijver geeft op grond van bepaalde aanwijzingen uiting aan een veronderstelling.
Verslag(van onderzoek): De schrijver vertelt wat er is onderzocht, soms ook hoe dat onderzoek is verlopen en wat de uitkomsten zijn.
Voorbeeld: Een concrete verduidelijking van een bewering of verschijnsel.
Voorbehoud: De schrijver stemt alleen met iets in, als aan een beperkende voorwaarde is voldaan.
Voorwaarde: De schrijver stelt dat vóór iets kan gebeuren, er eerst iets anders moet gebeuren; dat laatste is dan de voorwaarde.
Vraagstelling: Aan het eind van de inleiding vind je meestal een vraagstelling. De schrijver geeft aan op welke hoofdvraag hij een antwoord zal geven.
Weerlegging: In een weerlegging probeert de schrijver aan te tonen dat de mening of argumentatie van de ander niet juist is. ontkrachting en tegenargumentatie.