Begrippen - 9 Een nieuwe wereldorde

Publiek

Woorden in deze lijst (20)

Origineel

atoomoorlog: Een oorlog waarbij de strijdende partijen kernwapens inzetten.
blokvorming: Het ontstaan van groepen landen met hetzelfde economische en politieke systeem.
containmentpolitiek: Amerikaanse politiek tijdens de Koude Oorlog die erop was gericht te voorkomen dat het communisme zich zou verspreiden en waarbij Amerikaanse steun werd beloofd en verleend aan landen die door het communisme werden bedreigd.
dekolonisatie: Proces waarbij de koloniën onafhankelijk worden van het land dat de kolonie stichtte.
dissident: Iemand die zich verzet tegen de officiële politiek in een land of van een partij.
Europese Economische Gemeenschap (EEG): Een economisch samenwerkingsverband tussen een groeiend aantal Europese landen, in 1957 opgericht met als doel het wegnemen van handelsbelemmeringen tussen de aangesloten staten (opgegaan in de EU).
Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS): De eerste supranationale organisatie voor economische samenwerking in Europa, in 1951 opgericht door zes landen om te zorgen voor meer stabiliteit in Europa (opgegaan in de EU).
Europese Unie (EU): Sinds 1993 het voornaamste orgaan waarin Europese landen samenwerken; is sinds de oprichting aanmerkelijk uitgebreid (27 lidstaten in 2023).
hegemonie: Overwicht van een staat of een machtsblok over (een deel van) de wereld.
Internationaal Strafhof: Internationale rechtbank in Den Haag; berecht individuen voor hun rol bij genocide, oorlogsmisdrijven, misdaden tegen de menselijkheid en agressieoorlogen.
Koude Oorlog: De permanente oorlogsdreiging tussen 1945 en 1989 tussen het communistische Oosten onder leiding van de Sovjet-Unie en het kapitalistische Westen onder leiding van de Verenigde Staten; beide blokken streden wereldwijd om invloed.
Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO): Militair bondgenootschap tussen westerse landen die hebben afgesproken dat als een van de lidstaten wordt aangevallen, de andere militair te hulp zullen schieten.
soevereiniteit: De hoogste macht in een staat.
supranationaal: Letterlijk ‘boven’ (supra) ‘de staat’ (natie); in supranationale organisaties verenigt een aantal staten zich; de organisatie kan afspraken en regels aan die staten opleggen.
Veiligheidsraad: Orgaan van de Verenigde Naties dat zich uitspreekt over internationale conflicten. De raad heeft vijf permanente leden met vetorecht (China, Frankrijk, Groot-Brittannië, Rusland en de Verenigde Staten) en tien wisselende leden.
Verenigde Naties (VN): Internationale samenwerkingsorganisatie, opgericht in 1948, met als doel het bevorderen van de vrede, welvaart en rechtvaardigheid in de wereld.
vetorecht: Recht van een land of persoon om een besluit dat door een meerderheid is genomen, tegen te houden.
vredesmissie: Inzet van VN-militairen om in een conflictgebied de vrede te handhaven of te bewerkstelligen.
wapenwedloop: Een strijd tussen grootmachten waarbij men de overhand probeert te krijgen door meer en geavanceerdere wapens te produceren dan de ander.
wederzijdse afschrikking: Het verschijnsel dat er tussen grootmachten niet snel een oorlog zal uitbreken, doordat zij over zulke grote hoeveelheden massavernietigingswapens beschikken, dat oorlog catastrofale gevolgen zou hebben voor beide partijen.