Begrippen

Sara

Publiek

Woorden in deze lijst (58)

Origineel

absolute afstand: De afstand die je meet langs een rechte lijn (hemelsbreed).
absolute ligging: De coördinaten van een plaats (N.B./Z.B. en W.L./O.L.).
andersglobalist: Iemand die kritiek heeft op globalisering vanwege de negatieve gevolgen daarvan.
belastingtarief: Het percentage belasting dat wordt opgelegd aan een individu, onderneming of instelling.
bipolaire wereld: Wereldsysteem met twee economisch en/of politiek machtige centrumgebieden.
bruto binnenlands product(bbp): De waarde van alle goederen en diensten die in een land worden geproduceerd.
bruto nationaal product(bnp): De waarde van alle goederen en diensten die in een jaar door de bevolking van een bepaald land (ook in het buitenland) worden geproduceerd.
buitenlandse investering: Kapitaal dat wordt ingezet om in andere landen te investeren. Heet ook wel foreign direct investment(FDI).
centrum: Hoogontwikkeld, rijk land of gebied met veel economische en politieke macht.
centrum-periferie model: Systeem dat de wereld indeelt in centrumlanden,semiperifere landen en perifere landen op basis van economische en politieke machtsverhoudingen.
communisme: Politiek en economisch systeem waarbij de staat alle bedrijven bezit en bepaalt welke producten worden geproduceerd.
culturele globalisering: Toenemende vervlechting van de levens van mensen en intensivering van culturele relaties tussen cultuurggebieden.
de-industrialisatie: Afname van de productie en de werkgelegenheid in de industrie.
dekolonisatie: Het zelfstandig worden van een voormalige kolonie.
economische globalisering: Toenemende vervlechting en intensivering van economische relaties tussen landen.
exploitatiekolonie: kolonie die vooral wordt gebruikt om grondstoffen en winst voor het moederland te leveren, waarbij weinig wordt geïnvesteerd in de ontwikkeling van de kolonie zelf.
geopolitiek: Het inzetten van economische, politieke en militaire middelen door grootmachten om hun invloed op bepaalde gebieden te vergroten.
globalisering: Wereldwijde vervlechting van de levens van mensen en van de uitwisseling van mensen, goederen, geld en informatie (kennis, cultuur).
global shift: Het verschuiven van het economische zwaartepunt op de wereld.
handelsbelemmering: Voorwaarden die een land of een groep samenwerkende landen stelt aan de handel, waardoor er geen sprake is van vrijhandel.
hegemoniale staat: Land dat met economische,politieke en militaire middelen een dominante rol speelt in het wereldsysteem.
imperialisme: Proces waarbij landen hun macht in andere delen van de wereld willen uitbreiden door gebieden te veroveren en te controleren.
informatie-en communicatietechnologie(ICT): alle technologie die wordt gebruikt om informatie te verwerken, op te slaan en met anderen te communiceren
innovatie: De ontwikkeling en succesvolle invoering van nieuwe of verbeterde producten, diensten, productie- en distributieprocessen.
internationale arbeidsverdeling: De manier waarop werk en productie over verschillende landen zijn verdeeld, waarbij elk land zich richt op de productie van bepaalde goederen of diensten.
kapitaalstroom: Internationale verplaatsing van geld of andere waardevolle eenheden.
kapitalisme: Politiek en economisch systeem waarin de productie wordt geleid door ondernemers en waarin investeringen worden gedaan om winst te maken.
kolonialisme: het proces waarbij een land (vooral Europese landen) gebieden in het buitenland veroverde en bestuurde om er grondstoffen, handel en macht uit te halen.
kolonie: Overzees gebiedsdeel dat in het bezit is van(meestal)een Europees land.
multinationale onderneming(mno): Onderneming met vestigingen in ten minste twee landen. Heet ook multinational of transnationale onderneming.
multipolaire wereld: Wereldsysteem met meerdere gelijkwaardige economisch en/of politiek machtige centrumgebieden.
nationalisme: Politieke ideologie die het eigen land,de eigen inwoners en de eigen nationale identiteit als uitgangspunt neemt.
neokolonialisme: Toenemende economische afhankelijkheid van met name de voormalige koloniën van westerse landen.
neoliberalisme: economische en politieke visie waarbij de overheid zo min mogelijk ingrijpt en de vrije markt zoveel mogelijk wordt overgelaten aan bedrijven en concurrentie.
nieuw industrieel land(NIC): Land dat zich in korte tijd ontwikkelde tot geïndustrialiseerd land,met als kenmerken een exportgerichte economie en het ontvangen van buitenlandse investeringen.
offshoring: het verplaatsen van bedrijfsactiviteiten naar het buitenland, vaak naar landen waar arbeid goedkoper is.
outsourcing: Het uitbesteden van werk aan een ander bedrijf in Nederland of in een ander land,meestal vanwege kostensparing.
Pacific Rim: Regio's of landen rondom de Grote Oceaan die een snelle economische groei doormaken.
periferie: minder economisch ontwikkeld land of gebied dat wordt gekenmerkt door afhankelijkheid,nadelige handelsrelaties,gebrekkige technologie en een lage productie.
politieke globalisering: Toenemende vervlechting en intensivering van politieke relaties tussen landen.
productieketen: De onderdelen waaruit het productieproces van goederen bestaat:onderzoek en ontwerp,productie,distributie en consumptie.
protectie: Alle beschermende maatregelen die een regio of een land neemt die zorgen voor handelsbelemmeringen,waarmee binnenlandse producten worden beschermd tegen concurrentie van buitenlandse producten.
relatieve afstand: De afstand die je uitdrukt in tijd,kosten en moeite.
relatieve ligging: De ligging van een plaats ten opzichte van andere plaatsen,uitgedrukt in tijd,kosten en moeite.
reshoring: Het terughalen van economische activiteiten uit het buitenland.
ruilvoet: Verhouding tussen het prijspeil van de exportproducten en het prijspeil van de importproducten.
ruilvoeterslechtering: Het steeds ongunstiger worden van de verhouding tussen het prijspeil van de exportproducten en het prijspeil van de importproducten.
semiperiferie: land of gebied dat een tussenpositie inneemt tussen het centrum en de periferie.
slavernij: Een systeem waarbinnen een mens eigendom is van en ander of als zodanig wordt behandeld en daardoor geen rechten heeft of kan uitoefenen.
tijd-ruimtecompressie: Proces waarbij de relatieve afstand tussen plaatsen afneemt vanwege verbeteringen in transport- en informatietechnologie.
transportnetwerk: Netwerk van vervoersstromen met hubs(knooppunten)en spokes(de verbindingen daartussen).
transporttechnologie: Technieken waaronder digitale technologie,die het mogelijk maken goederen sneller,goedkoper en op grotere schaal te vervoeren en distribueren.
unipolaire wereld: Wereldsysteem met één economisch en politiek machtig centrumgebied.
vestigingskolonie: Een overzees gebiedsdeel waar kolonisten(meestal Europeanen) zich blijvend vestigen.
vrijhandel: Handel tussen landen die volledig plaatsvindt volgens de wetten van vraag en aanbod,zonder handelsbelemmeringen.
vrijhandelsverdrag: Een verdrag tussen landen en/of regio's dat handelsbelemmeringen opheft.
Wereldhandelsorganisatie(WTO): Organisatie die gericht is op het liberaliseren van de wereldeconomie.
wereldsysteem: Indeling van de wereld volgens een bepaald model, om met name de economische en politieke machtsverhoudingen uit te drukken.