Begrippen Hoofdstuk 2 Wereldbeeld
Publiek
9
Woorden in deze lijst (39)
Origineel
- analfabetisme
- het niet kunnen lezen en schrijven
- beroepsbevolking (samenstelling van de)
- dat deel van de bevolking dat tegen betaling een beroep uitoefent plus de werklozen
- bruto binnenlands product (bbp) per hoofd
- de waarde van alle goederen en diensten die door binnen- en buitenlandse ondernemingen en personen in een land in één jaar worden geproduceerd
- bruto nationaal product (bnp) per hoofd
- de waarde van alle goederen en diensten die door staatsburgers van een land in een land in één jaar worden geproduceerd - ook die in het buitenland
- bruto regionaal product (brp) per hoofd
- het gemiddeld inkomen per hoofd binnen een regio
- Human Development Index (HDI)
- zie VN-ontwikkelingsindex
- koopkracht
- de hoeveelheid goederen of diensten die je in een land met een dollar kunt kopen
- levensverwachting
- het verwachte, gemiddeld aantal levensjaren bij de geboorte
- regionale ongelijkheid
- verschillen in welvaart en welzijn tussen gebieden
- sociale ongelijkheid
- verschillen in welvaart en ontwikkelingskansen tussen de verschillende groepen (klassen) van de bevolking
- VN-ontwikkelingsindex
- een methode om de mate van welzijn in een land te meten door te kijken naar de koopkracht, alfabetiseringsgraad en levensverwachting
- welzijn
- de levensomstandigheden in een land of gebied gemeten naar koopkracht, mate van analfabetisme en levensverwachting
- arbeidsmigrant
- migrant die verhuist naar een ander gebied of plaats om daar te gaan werken
- bevolkingsdichtheid
- gemiddeld aantal inwoners per vierkante kilometer
- bevolkingsspreiding
- de manier waarop de bevolking over een gebied is verdeeld
- pullfactor
- reden om je in een gebied te vestigen
- pushfactor
- reden om uit een gebied te vertrekken
- cultuurelement
- een kenmerk waaraan je een cultuur kunt herkennen, bijvoorbeeld taal, godsdienst en gewoonten
- cultuurgebied
- gebied waarin culturen voorkomen die sterk op elkaar lijken
- diffusie
- de verspreiding van een ruimtelijk verschijnsel - bijvoorbeeld een cultuurelement - vanuit een kerngebied
- kolonialisme
- het bezitten en uitbuiten van (overzeese) gebieden door de overheerser
- centrum/
periferie/ semiperiferie - een indeling van de wereld naar welvaart (zie ook wereldsysteem)
- centrum-periferiemodel
- een model dat de ongelijke relatie tussen het centrum en de periferie; dit is zowel binnen als tussen landen zichtbaar
- de-industrialisatie
- proces waarbij de industriële activiteiten in een gebied een belangrijk deel verdwijnen
- dekolonisatie
- proces waarbij de koloniën zelfstandig worden
- exploitatiekolonie
- een kolonie die vooral gebruikt wordt voor het winnen van grondstoffen; de kolonie wordt door het moederland aan de ene kant gebruikt om grondstoffen te leveren en dient aan de andere kant als afzetmarkt voor industriële eindproducten (zie ook vestigingskolonie)
- industrialisatie
- proces waarbij de industriële sector een steeds belangrijkere plaats in de samenleving inneemt
- internationale arbeidsverdeling
- de verdeling van de beroepsbevolking in de verschillende delen van de wereld
- vestigingskolonie
- een gebied waar kolonisten zich blijvend vestigen; zij richten de samenleving in naar het voorbeeld van hun moederland
- wereldsysteem
- de indeling van de wereld naar welvaart in centrum, semiperiferie en periferie
- bevolkingsgroei
- toename van de bevolking in een bepaalde periode
- demografisch transitiemodel
- een model dat de gefaseerde overgang laat zien van een hoog geboorte- en sterftecijfer naar een laag geboorte- en sterftecijfer
- grijze druk
- de verhouding tussen het aantal personen van 65 jaar en ouder en het aantal personen tussen de 20 tot 65 jaar
- groene druk
- de verhouding tussen het aantal personen onder de 20 en het aantal personen tussen 20 tot 65 jaar
- leeftijdsopbouw
- de verdeling van de bevolking over de verschillende leeftijdsklassen of cohorten, weergegeven in een leeftijdsdiagram
- verstedelijking
- groei de stedelijke bevolking ten opzichte van de plattelandsbevolking
- verstedelijkingsgraad
- het aandeel van de bevolking dat in de stad woont
- verstedelijkingstempo
- de snelheid waarmee de verstedelijking in een land per jaar stijgt
- wereldstad
- stad zoals New York of Londen, die op wereldniveau een belangrijk knooppunt in economische, culturele en politieke netwerken vormt