Benoem in de volgende zinnen de bijvoeglijke bepaling:
1.De groene appel smaakt heerlijk zoet.
2.Het oude huis staat al jaren leeg.
3.Een vrolijk meisje danst op straat.
4.De hond slaapt in zijn comfortabele mand.
5.Het potlood ligt op tafel.
Leerdoelen
•Je kunt uitleggen wat een bijvoeglijke bepaling is.
•Je kunt een bijvoeglijke bepaling herkennen en benoemen.
•Je kunt uitleggen wat een bijvoeglijke bijzin is.
•Je kunt een bijvoeglijke bijzin herkennen en benoemen.
•Je kunt uitleggen wat een bijstelling is.
Wat is een bijvoeglijke bepaling?
Een bijvoeglijke bepaling geeft meer informatie over een zelfstandig naamwoord binnen een zinsdeel en is nooit een zelfstandig zinsdeel.
•Voorbeeld "Mijn corpulente buurman | heeft | een rode fiets."
Het zinsdeel "Mijn corpulente buurman" bevat het zelfstandig naamwoord "buurman".
"Mijn" en "corpulente" geven extra informatie over "buurman" en zijn dus bijvoeglijke bepalingen.
In het zinsdeel "een rode fiets" geeft "rode" extra informatie over "fiets" en is dus ook een bijvoeglijke bepaling.
Bij meervoudige zelfstandige naamwoorden in een zinsdeel kijk je altijd eerst naar de kern van dat zinsdeel.
•Voorbeeld "Gedurende de receptie naar aanleiding van het afscheid van de populaire docent van onze gymsectie | is | de directeur onwel geworden."
De kern van het zinsdeel is "receptie".
"Naar aanleiding van het afscheid van de populaire docent van onze gymsectie" is een bijvoeglijke bepaling bij "receptie".
Binnen deze bijvoeglijke bepaling zijn er bijvoeglijke bepalingen bij "docent", namelijk: "populaire" en "van onze gymsectie".
Wat is een bijvoeglijke bijzin?
Een bijvoeglijke bijzin is een bijvoeglijke bepaling die een persoonsvorm bevat.
•Voorbeeld "De vrouw die daar wandelt | loopt | elke dag | hetzelfde rondje."
"Die daar wandelt" geeft extra informatie over "de vrouw".
Omdat de zin "die daar wandelt" een persoonsvorm heeft, is het een bijvoeglijke bijzin.
Voorbeeld van de zin met een bijvoeglijke bepaling: "De wandelende vrouw loopt elke dag hetzelfde rondje."
Wat is een bijstelling?
Een bijstelling geeft een alternatieve aanduiding of uitleg van de naamwoordgroep waar ze bij horen en staat altijd tussen komma's.
•Voorbeeld "De premier van Nederland, Mark Rutte, wilde vroeger al graag leider van het land worden."
"Mark Rutte" is een bijstelling die extra informatie geeft over "de premier van Nederland".
Conclusie
In deze les heb je geleerd hoe je bijvoeglijke bepalingen, bijvoeglijke bijzinnen, en bijstellingen kunt herkennen en benoemen. Een bijvoeglijke bepaling geeft extra informatie over een zelfstandig naamwoord binnen een zinsdeel en is geen apart zinsdeel. Een bijvoeglijke bijzin bevat een persoonsvorm en neemt deel aan een ander zinsdeel, zoals het onderwerp of het leidend voorwerp. Een bijstelling biedt een alternatieve aanduiding of uitleg van een naamwoordgroep en staat altijd tussen komma's.
