Leerdoelen
•Je kunt beschrijven wat er gebeurt bij het blussen van een brand.
Wat is blussen?
Blussen is ervoor zorgen dat één van de drie verbrandingsvoorwaarden bij vuur wordt weggehaald. Daardoor gaat het vuur uit of stopt het met branden. Je kunt dit doen door de brandstof weg te halen, door de zuurstof weg te halen of door genoeg af te koelen, zodat de ontbrandingstemperatuur niet meer hoog genoeg is.
Soorten branden: niet elke brand is hetzelfde!
Er zijn verschillende manieren om te blussen, want er zijn ook verschillende soorten branden. Elke soort brand heeft zijn eigen kenmerken:
A-branden: dit zijn branden van vaste stoffen, zoals hout, papier, textiel of plastic.
B-branden: dit zijn branden van vloeistoffen, zoals benzine, alcohol, verf of olie (niet-eetbare olie).
C-branden: dit zijn branden van gassen, zoals propaan, butaan of aardgas.
D-branden: dit zijn branden van metalen, zoals magnesium, aluminiumpoeder of lithium. Deze zijn bijzonder en hebben een eigen groep, zelfs als metalen soms vaste stoffen zijn. De hoge temperatuur maakt ze uniek.
E-branden: deze groep bestaat niet meer.
F-branden: dit zijn branden van vetten, zoals bakolie, frituurvet of dierlijke en plantaardige vetten.
De juiste blusmiddelen voor elke brand
Bij verschillende soorten brand horen ook verschillende blusmiddelen. Elk blusmiddel is weer geschikt voor een ander type brand.
Water
Hoe werkt het? Water koelt de brand af. Daarnaast legt het een dun laagje water over de brandende stof, waardoor er geen zuurstof meer bij kan komen.
Waarvoor geschikt? Water is eigenlijk alleen geschikt voor A-branden (vaste stoffen).
Belangrijke waarschuwing: gooi nooit water op brandende olie of vet!
Koolstofdioxide (CO₂)
Hoe werkt het? Dit blusmiddel is gasvormig. Het legt geen laagje, maar verdringt de zuurstof rondom de brand, waardoor het vuur dooft.
Waarvoor geschikt? Koolstofdioxideblussers zijn geschikt voor B-branden (vloeistoffen) en C-branden (gassen).
Poeder
Hoe werkt het? Een poederblusser bevat een soort zout dat de chemische reactie van de brand onderbreekt.
Waarvoor geschikt? Poederblussers zijn veelzijdig. Ze zijn geschikt voor A-, B- en C-branden en soms ook voor D-branden. Dit hangt af van het specifieke type metaal en de vorm waarin het metaal brandt.
Schuim
Hoe werkt het? Schuim herken je misschien wel van de rode brandblussers. Wanneer je deze gebruikt, komt er veel schuim uit. Dit schuim legt een deken over de brand die zowel afkoelt als zuurstof weghaalt.
Waarvoor geschikt? Schuimblussers zijn geschikt voor A-branden (vaste stoffen), B-branden (vloeistoffen) en als enige blusmiddel voor F-branden (vetten, zoals olie).
