Marktvormen

Leerdoelen

•Je kunt uitleggen wat een concrete en abstracte markt is

•Je kunt beoordelen of een product homogeen of heterogeen is

•Je kunt de verschillende marktvormen benoemen en daar kenmerken van opnoemen:

•Volkomen concurrentie

•Monopolistische concurrentie

•Monopolie

•Oligopolie

De markt

Binnen de economie zijn er twee soorten markten.

1.De concrete markt: Dit is een fysieke plek waar kopers en verkopers elkaar ontmoeten, zoals een groentemarkt of een winkelcentrum.

2.Een abstracte markt is niet fysiek, maar een concept waar alle vraag en aanbod voor een product samenkomen, zoals de woningmarkt.

Homogene en heterogene producten

Homogene producten zijn producten die van elke aanbieder hetzelfde zijn in de ogen van de afnemer. Bijvoorbeeld goud en olie.

Heterogene producten verschillen per aanbieder, zoals kleding van verschillende merken.

Kenmerken van de verschillende marktvormen

1.Het soort product: is het een homogeen of een heterogeen product

2.Zijn er veel of weinig aanbieders?

Verschillende marktvormen

•Volkomen concurrentie: Bij volkomen concurrentie zijn er veel aanbieders die identieke producten verkopen. Voorbeelden zijn markten voor grondstoffen zoals graan en mais. Hier concurreren bedrijven puur op prijs, omdat de producten gelijk zijn.

•Monopolistische concurrentie: In een monopolistische concurrentie zijn er veel aanbieders, maar de producten verschillen enigszins. Denk aan kledingwinkels en kapperszaken. Hier concurreren bedrijven op zowel prijs als kwaliteit.

•Monopolie: Een monopolie is een marktvorm met slechts één aanbieder die de volledige marktmacht heeft. Dit bedrijf kan de prijs bepalen zonder concurrentie. Denk bijvoorbeeld aan de NS voor treinvervoer. De NS is een overheidsmonopolie, wat betekent dat er door de wet of overheidsmaatregel maar één aanbieder is.

•Oligopolie: Een oligopolie heeft slechts een paar aanbieders. Deze bedrijven kunnen homogene of heterogene producten aanbieden. Ze concurreren vaak sterk met elkaar, wat kan leiden tot prijsoorlogen of kartelvorming. Denk aan internetproviders.

•Prijzenoorlog: Bedrijven verlagen hun prijzen om meer klanten te krijgen. Maar in een markt met maar een paar bedrijven, zoals een oligopolie, letten de bedrijven goed op elkaar. Als één bedrijf de prijs verlaagt, doen de anderen dat vaak ook. Dit leidt tot een prijzenoorlog, waarbij elk bedrijf probeert de laagste prijs aan te bieden.

•Kartelvorming: Bedrijven maken afspraken om prijzen hoog te houden, wat verboden is door de Autoriteit Consument & Markt (ACM).