Wat is het cytoplasma?
Leerdoelen
•Je kent de onderdelen van een dierlijke cel.
•Je kunt de celorganellen opnoemen.
•Je kent de onderdelen van een plantencel.
•Je kunt drie typen plastiden in een plantencel opnoemen.
•Je kunt de verschillen benoemen tussen dierlijke cellen en plantencellen.
Dierlijke cellen en plantencellen
Cellen zijn die piepkleine eenheden waaruit alle levende wezens, inclusief jijzelf, zijn opgebouwd. In deze uitleg leer je over dierlijke en plantencellen. Je ontdekt welke onderdelen er in deze cellen zitten, wat ze doen en hoe ze ons helpen te functioneren.
Dierlijke cellen
Een cel bestaat uit verschillende onderdelen. Onder andere bestaat de dierlijke cel uit het cytoplasma. Het cytoplasma is een stroperige vloeistof die bestaat uit water met opgeloste stoffen. Daaromheen zit het celmembraan. Dit is te zien als een dun vliesje om het cytoplasma heen. In de cel bevindt zich ook nog een celkern waarin erfelijk materiaal (DNA) is opgeslagen. In het DNA vinden we alle eigenschappen die je maken tot wie je bent. Om de celkern is ook een dun vliesje, dat het kernmembraan wordt genoemd.
Plantencellen
Plantencellen hebben eigenlijk alles wat dierlijke cellen ook hebben, zoals een cytoplasma, celmembraan en celkern. Plantencellen hebben een paar onderdelen die dierlijke cellen niet hebben. Plantencellen bevatten namelijk plastiden, een vacuole en een celwand.
Plastiden
Er bestaan drie typen plastiden in planten. De bladgroenkorrels: die zorgen voor de groene kleur van de plant. Niet alleen zorgen de bladgroenkorrels voor de groene kleur, maar ook vindt hier de fotosynthese plaats. Daarnaast zijn er ook kleurstofkorrels die bloemen en vruchten hun kleur geven. Een appel is bijvoorbeeld rood door de kleurstofkorrels. Als laatste de zetmeelkorrels waarin zetmeel is opgeslagen. Zetmeel is heel belangrijk, omdat dit een reservestof is voor de plant.
Vacuole
Een vacuole is een blaasje gevuld met vocht die zorgt voor de stevigheid van planten. Als je bijvoorbeeld een madeliefje plukt, is die eerst nog stevig, maar na verloop van tijd zal het bloemetje steeds slapper worden. Dit komt doordat je met het plukken van de bloem de cellen kapot maakt en daardoor ook de vacuolen, die zorgden voor de stevigheid.
Celwand
De celwand zit om het celmembraan heen en is een extra stevig laagje om de cel heen. Dit zorgt er dus voor dat cellen stevig zijn.
Organellen
Organellen in een plant zijn te zien als de organen van een cel. Het zijn onderdelen met een bepaalde taak of functie. Het celmembraan kunnen we vergelijken met de huid en de celkern met de hersenen. Onze hersenen regelen alle processen in ons lichaam en dat doet de celkern ook.
