Leerdoelen
•Je kunt alle onderdelen van de huid en de functies benoemen.
•Je kunt uitleggen hoe de huid een rol speelt bij het constant houden van de lichaamstemperatuur.
De huid en zijn functies
De huid is ons grootste orgaan en vervult verschillende cruciale functies. Het beschermt ons tegen beschadigingen, ziekteverwekkers en vuil, maar ook tegen UV-straling. Bovendien speelt het een sleutelrol in het voorkomen van waterverlies door verdamping en helpt het onze lichaamstemperatuur te reguleren.
De drie lagen van de huid
In onderstaand figuur zie je de verschillende lagen van de huid. De huid bestaat uit drie lagen, waarover je hieronder meer leert.
Opperhuid
Als bovenste laag vormt de opperhuid de directe barrière tussen ons interne milieu en de externe omgeving. Het bestaat uit twee sublagen: de hoornlaag en de kiemlaag. De hoornlaag omvat dode, verhoornde cellen die continu afslijten.
Eelt is een verdikking van de hoornlaag als gevolg van herhaalde druk of wrijving. Vlak onder de hoornlaag vinden we de kiemlaag. Deze bevat levende cellen die constant delen, waardoor er steeds een nieuwe laag huidcellen wordt gevormd. Ook bevinden zich hier pigmentcellen die bescherming bieden tegen UV-straling.
2. Lederhuid
Deze laag zit vol met bloedvaten, zintuigen, haarzakjes, talgkliertjes en zweetklieren. Bloedvaten zorgen voor de toevoer van zuurstof en voedingsstoffen en de afvoer van afvalstoffen. Ze spelen ook een cruciale rol in temperatuurregulatie. Zintuigen in de lederhuid stellen ons in staat om warmte, kou, druk, aanraking en pijn te voelen.
3. Onderhuids bindweefsel
Deze laag bestaat voornamelijk uit vetcellen en dient als reservestof en isolatiemateriaal, essentieel voor temperatuurregulatie van het lichaam.
Regulatie van lichaamstemperatuur
Onze lichaamstemperatuur blijft constant bij ongeveer 37 graden Celsius dankzij een balans tussen warmteproductie en warmteafgifte. Dit wordt geregeld door onder meer de verwijding of vernauwing van bloedvaten en de productie van zweet door de zweetklieren.
Bij te hoge temperatuur zullen de bloedvaten verwijden, waardoor ze meer warmte afgeven aan de omgeving en de huid roder wordt. Zweetproductie neemt ook toe, waarbij de verdamping van zweet op de huid zorgt voor afkoeling.
Aan de andere kant, wanneer de temperatuur daalt, verhoogt het lichaam de warmteproductie door meer te verbranden en vernauwen bloedvaten om minder warmte af te geven. Zweetproductie wordt geminimaliseerd om warmteverlies tegen te gaan.
Bescherming tegen de zon
Het beschermen van onze huid tegen de UV-straling van de zon is essentieel om DNA-schade te voorkomen, met name in de kwetsbare kiemlaag. Zulke schade kan leiden tot huidkanker. Door goede bescherming, zoals het dragen van zonnebrandcrème en beschermende kleding, verkleinen we het risico op deze ernstige aandoening.
