Wat is een individuele arbeidsovereenkomst?
Leerdoelen
•Je kunt de verschillende vormen van een individuele arbeidsovereenkomst herkennen en benoemen
•Je kunt de belangrijkste kenmerken van de verschillende individuele arbeidsovereenkomsten benoemen
Wat is een individuele arbeidsovereenkomst?
Een individuele arbeidsovereenkomst is een afspraak die je maakt tussen een werknemer en een werkgever. Het is belangrijk om te weten dat dit iets anders is dan een ZZP-overeenkomst. Een ZZP-overeenkomst valt niet onder de noemer individuele arbeidsovereenkomst.
De vijf vormen van individuele arbeidsovereenkomsten
Er zijn verschillende typen individuele arbeidsovereenkomsten, elk met hun eigen kenmerken en mate van zekerheid. Het is goed om ze alle vijf te kennen, aangezien er op examens steeds dieper op de details wordt ingegaan.
1. Contract voor onbepaalde tijd (vast contract)
Dit type contract wordt ook wel een vast contract genoemd. De belangrijkste kenmerken zijn:
•Duur: Er is geen einddatum afgesproken. Je blijft werken zolang je je werk goed doet en tevreden bent.
•Zekerheid: Dit contract biedt een hele hoge mate van zekerheid.
•Voordelen: Je profiteert van alle wettelijke bescherming, zoals ontslagbescherming, een opzegtermijn en doorbetaling bij ziekte. Dit is het contract dat de meeste mensen uiteindelijk hebben.
2. Contract voor bepaalde tijd (tijdelijk contract)
Bij een contract voor bepaalde tijd is de einddatum van tevoren afgesproken. Dit kan bijvoorbeeld een jaarcontract zijn.
•Duur: Er staat een specifieke einddatum in het contract.
•Zekerheid: Dit contract geeft veel zekerheid voor de periode dat je er werkt.
•Overgang: Vaak krijg je eerst een contract voor bepaalde tijd als je ergens nieuw begint. Als de werkgever tevreden is, kan dit later overgaan in een vast contract.
•Automatisch einde: Het contract eindigt automatisch op de afgesproken datum.
•Ketenregeling: Er is een ketenregeling die bepaalt dat je als werknemer niet eindeloos tijdelijke contracten mag krijgen. De regel is dat je maximaal drie contracten voor bepaalde tijd mag krijgen binnen een periode van drie jaar. Na het overschrijden van de ketenregeling moet een vast contract worden aangeboden.
•Proeftijd: Vaak is er sprake van een proeftijd om te kijken of de functie bij je past.
3. Nulurencontract
Een nulurencontract is een heel flexibel contract.
•Uren: Er staan geen vaste uren in het contract. Je krijgt alleen betaald op het moment dat je wordt opgeroepen en gaat werken.
•Zekerheid: Dit contract biedt weinig tot geen zekerheid, omdat je niet weet wanneer en hoeveel je werkt.
•Recht op vaste uren: Na twaalf maanden lang een nulurencontract te hebben gehad, kun je recht hebben op vaste uren. Als je bijvoorbeeld elke week twaalf uur werkt, kun je na een jaar een contract met vaste uren eisen.
•Gebruik: Dit contract wordt vaak gebruikt als startcontract, bijvoorbeeld in de supermarkt. Je werkt dan in principe niet totdat je wordt opgeroepen of in het rooster wordt gezet.
4. Min-max contract
Een min-max contract is ook flexibel, maar biedt iets meer zekerheid dan een nulurencontract.
•Uren: Er wordt een minimaal aantal uren afgesproken dat je werkt (de 'min'). Daarnaast kun je extra worden opgeroepen tot een maximaal aantal uren (de 'max').
•Zekerheid: Het geeft meer zekerheid dan een nulurencontract, omdat je een gegarandeerde ondergrens aan uren hebt. Bij een nulurencontract is die ondergrens nul.
5. Voorovereenkomst
Een voorovereenkomst is eigenlijk geen arbeidsovereenkomst totdat je daadwerkelijk wordt ingehuurd.
•In dienst: Je komt pas in dienst op het moment dat je wordt opgeroepen. Elke keer dat je wordt opgeroepen, ontstaat er een tijdelijke overeenkomst.
•Zekerheid: Dit contract biedt geen zekerheid, omdat er geen vast contract is opgesteld en de werkgever je niet hoeft op te roepen.
•Ketenregeling: Ook hier is de ketenregeling van toepassing. Als je drie keer bent opgeroepen zonder dat er een periode van langer dan zes maanden tussen die oproepen ligt, ontstaat er automatisch een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.
•Gebruik: Vanwege het risico op het ontstaan van een vast contract na enkele oproepen, wordt dit type overeenkomst nauwelijks gebruikt door bedrijven. Zij kiezen dan vaak eerder voor een nulurencontract.
Jouw rechten bij een nulurencontract
Hoewel een nulurencontract weinig zekerheid biedt, heb je als werknemer wel bepaalde rechten:
•Oproeptermijn: Je moet officieel vier dagen van tevoren worden opgeroepen. Je moet dus vier dagen voordat je moet werken een rooster ontvangen.
•Minimale inzet: Als je wordt opgeroepen, moet je altijd voor minimaal drie uur worden ingezet. Ze mogen je dus niet voor bijvoorbeeld twee uurtjes laten komen.
•Doorbetaling bij ziekte: Als je bent opgeroepen en je wordt ziek, heb je recht op 70% van je loon. Dit geldt alleen als je daadwerkelijk in het rooster stond en dus was opgeroepen.
•CAO's: Let op: dit zijn de basisregels. Er zijn collectieve arbeidsovereenkomsten (CAO's) die afwijkende regels kunnen bevatten.











