Leerdoelen
•Je weet wat de bovenloop, middenloop en benedenloop van een rivier is
•Je weet wat sedimentatie betekent, hoe dit ontstaat en waar het plaatsvindt
Verwering, erosie en gebergtes
In eerdere video's hebben we het gehad over verwering en erosie. Deze processen vinden meestal plaats in gebergtes. Verwering is het in stukken breken van gesteente onder invloed van het weer, met chemische verwering en mechanische verwering als twee varianten. Door verwering en erosie, de uitschurende werking van wind, water of ijs, wordt een gebergte langzaam afgebroken. Het afgebroken materiaal kan in een rivier terechtkomen.
De loop van een rivier
1.Bovenloop: dit is het begin van de rivier, vaak hoog in een gebergte. Afgebroken materiaal zoals steentjes kan hier in de rivier terechtkomen. Door de hoge snelheid en kracht kan de rivier veel materiaal meenemen, zoals grint, zand en klei.
2.Middenloop: het middelste deel van de rivier. Hier stroomt de rivier iets langzamer en verliest wat kracht. Grote stukken materiaal, zoals grind, kunnen niet meer goed meegenomen worden en zakken naar de bodem.
3.Benedenloop: het laatste deel van de rivier, vlak voordat het in zee uitmondt. De rivier stroomt hier heel langzaam door een vlak gebied en verliest veel kracht. Hierdoor kan het minder materiaal meenemen en laat het voornamelijk zand en klei, maar ook grind, naar de bodem zakken.
Sedimentatie
Het naar beneden zakken of laten zinken van materiaal (zoals grind, zand of klei) noemen we sedimentatie. Dit vindt vooral plaats wanneer de snelheid van de rivier afneemt. In de middenloop vindt al wat sedimentatie plaats, maar vooral in de benedenloop.
Sedimentatie in Nederland
In Nederland hebben we veel te maken met sedimentatie, omdat we hier de benedenloop van twee rivieren hebben: de Maas en de Rijn. Deze rivieren stromen langzaam in Nederland, waardoor ze veel kracht verliezen en materiaal naar de bodem laten zakken.
