Examentraining NaSk2 vmbo-gt

Olifanten-tandpasta

In een mengsel van waterstofperoxide ( $\mathrm{H}_{2} \mathrm{O}_{2}$ ), water, kaliumjodide en afwasmiddel vindt een reactie plaats.

Hierbij ontstaat snel een grote hoeveelheid schuim. Als het schuim omhoog komt, lijkt dit op een brede sliert tandpasta die uit een tube wordt geknepen. De proef heet daarom ook wel 'het maken van olifanten-tandpasta'.

Een docent voert deze demonstratieproef uit.

Hij gebruikt daarbij het volgende voorschrift:

1. Maak 100 mL oplossing die 15 volumeprocent waterstofperoxide bevat ( $15 \%$ -oplossing) en schenk die in een maatcilinder van 250 mL .

2. Zet de maatcilinder in een kunststof bak en voeg een paar druppels afwasmiddel toe aan de oplossing.

3. Meng voorzichtig de inhoud van de maatcilinder.

4. Voeg 25 mL kaliumjodide-oplossing toe aan de inhoud van de maatcilinder. Het schuim zal snel omhoog komen!

Let op: de olifanten-tandpasta is heel warm!

Tijdens de proef ontleedt waterstofperoxide ( $\mathrm{H}_{2} \mathrm{O}_{2}$ ) tot water en zuurstof.

Geef de vergelijking van deze ontleding van waterstofperoxide.

Popcorn

Popcorn wordt gemaakt van maiskorrels. Maiskorrels bevatten vooral water en zetmeel. Het 'poppen' van maiskorrels kan vereenvoudigd als volgt worden beschreven.

Wanneer maiskorrels worden verwarmd, verdampt water. Maar de waterdamp blijft in de korrel gevangen, omdat de buitenste schil van de korrel erg stevig is. Wanneer de temperatuur in de korrel $180^{\circ} \mathrm{C}$ bereikt, barst de schil: de korrel 'popt'. Bij het 'poppen' komt de waterdamp vrij en wordt het zetmeel opgeblazen tot een soort schuim. Wanneer dit daarna afkoelt, stolt het zetmeel. Zo ontstaat popcorn.

Mara onderzoekt hoeveel water ontsnapt bij het maken van popcorn.

Ze bepaalt eerst de massa van 20 maiskorrels. Dan doet ze de korrels in een bekerglas en verhit deze met behulp van een brander totdat popcorn is ontstaan. Ze gebruikt hierbij een geluidloze blauwe vlam.

Als alle 20 maiskorrels zijn 'gepopt', bepaalt ze de massa van de popcorn.

Met haar meetgegevens (zie de tabel) berekent ze hoeveel massaprocent van de maiskorrels is ontsnapt als waterdamp.

Bereken het massapercentage water in de maiskorrels. Neem hierbij aan dat bij het 'poppen' al het aanwezige water is ontsnapt.