Les over Lezen - Hoofdzaken en hoofdgedachte

Leerdoelen

•Je kunt uitleggen wat het verschil is tussen hoofdzaken en de hoofdgedachte van een tekst.

•Je kunt de hoofdzaken in een tekst opsporen met behulp van de inleiding, het slot, tussenkopjes en opvallende woorden.

•Je kunt in twee stappen de hoofdgedachte van een tekst bepalen en formuleren.

Wat zijn hoofdzaken?

De belangrijkste informatie in een tekst noem je de hoofdzaken. Alles wat geen hoofdzaak is, is meestal een extra uitleg of een voorbeeld. Je kunt de hoofdzaken op verschillende plekken in de tekst vinden:

•In de inleiding: dit is het eerste deel van de tekst dat de lezer nieuwsgierig maakt en het onderwerp introduceert.

•In het slot: dit is het laatste deel van de tekst waarin vaak een conclusie of samenvatting staat.

•In de eerste en laatste zin van elke alinea: hierin staat meestal de belangrijkste informatie van die alinea.

•Bij de tussenkopjes: deze korte titels boven alinea's geven direct aan waar de tekst eronder over gaat.

•Bij anders gedrukte woorden: opvallende woorden (zoals dikgedrukte of schuingedrukte woorden) wijzen je vaak op belangrijke begrippen.

Wat is de hoofdgedachte?

De hoofdgedachte is de belangrijkste boodschap van de tekst samengevat in één enkele zin. Om de hoofdgedachte te vinden, stel je jezelf de vraag: Wat is het belangrijkste wat in de tekst over het onderwerp wordt gezegd? De hoofdgedachte staat, net als de hoofdzaken, vaak in de inleiding of in het slot van de tekst. Let op: de hoofdgedachte is altijd een mededelende zin en nooit een vraag.

Stappenplan: Zo vind je de hoofdgedachte

Om de hoofdgedachte van een tekst te formuleren, volg je deze stappen:

1.Bepaal eerst het onderwerp van de tekst. Het onderwerp vertelt in één of een paar woorden waar de tekst over gaat (het is dus nooit een hele zin).

2.Geef in één zin antwoord op de vraag: Wat zegt de schrijver over het onderwerp? Zorg ervoor dat het onderwerp in elk geval in deze zin wordt genoemd.